10-07-16 Συνέντευξη του Νίκου Φίλη στη Realnews

O Υπουργός Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων Νίκος Φίλης παραχώρησε συνέντευξη στη Realnews και το δημοσιογράφο Βασίλη Σκουρή. Ακολουθεί η συνέντευξη του Υπουργού:

 

1.Δεν σας ανησυχεί κ. υπουργέ που σας στηρίζει ως κυβέρνηση τόσο πολύ η ηγεσία των δανειστών; Μήπως έχετε γίνει ο «άνθρωπός τους στην Ελλάδα», όπως σας κατηγορεί ακόμα και η Δημοκρατική Συμπαράταξη;

Ο ΣΥΡΙΖΑ κυβερνάει όχι με την εύνοια των δανειστών αλλά με την εντολή του ελληνικού λαού, η οποία μάλιστα επιβεβαιώθηκε τρεις φορές μέσα σε εννέα μήνες. Πρόσφατα μάλιστα με την ολοκλήρωση της πρώτης αξιολόγησης ενισχύθηκε η πολιτική σταθερότητα. Τον περασμένο Ιούλιο αναγκάστηκε να κάνει οδυνηρό συμβιβασμό, αλλά όχι ερήμην του λαού.

Η ειλικρίνεια είναι θεμέλιο της πολιτικής σταθερότητας. Πέρσι κυβερνούσαμε ως μια ευρωπαϊκή πρωτοτυπία. Για μερικούς ως ένα παράδοξο που είχε ημερομηνία λήξης. Φέτος οι ευρωπαϊκές εξελίξεις, που είναι αντιφατικές βέβαια, δείχνουν ότι ο δρόμος της επαναθεμελίωσης της Ευρώπης πάνω σε αρχές δημοκρατίας και κοινωνικής δικαιοσύνης, έξω και ενάντια στον μονόδρομο της λιτότητας και της ανεργίας, είναι η διέξοδος, απέναντι μάλιστα σε μια ανερχόμενη ακροδεξιά καθώς και στην επιστροφή των εθνικισμών, που τόσο έχει πληρώσει ιστορικά η γηραιά ήπειρος.

Συνεπώς, είναι αναγκαία μια συμμαχία των προοδευτικών δυνάμεων στην Ευρώπη. Και η έκβαση αυτής της προσπάθειας συναρτάται τόσο με την ανάπτυξη κοινωνικών κινημάτων, όσο και με την επανατοποθέτηση μεγάλου μέρους των ευρωπαίων σοσιαλδημοκρατών, που είναι υποχρεωμένοι να αντιληφθούν ότι η σοσιαλφιλελεύθερη συναίνεση προκαλεί αδιέξοδα στην Ευρώπη. Όσοι από τους δανειστές κουνούσαν το δάχτυλό τους στην Ελλάδα και καλλιεργούσαν το στερεότυπο του «έλληνα μικροαπατεώνα» είναι σήμερα αντιμέτωποι με το brexit, αλλά και με τις αποκαλύψεις στις ΗΠΑ για τα τεράστια ανοίγματα της Deutchebank, που αν «σκάσει» θα απειληθεί εκ νέου η εύθραυστη σταθερότητα της παγκόσμιας οικονομίας.

2. Εάν π.χ. οι δανειστές επιμείνουν στα εργασιακά, μέχρι πού είστε διατεθειμένοι να φθάσετε; Ακόμα και στη λαϊκή ετυμηγορία;

Στο DNA της κυβέρνησης και της αριστεράς δεν είναι οι ομαδικές απολύσεις και η κατάργηση των συλλογικών συμβάσεων εργασίας. Με τέτοιους όρους είναι αδύνατη η ανάπτυξη της οικονομίας Η διαπραγμάτευση με τους πιστωτές το φθινόπωρο θα διεξάγεται μέσα σε ένα περιβάλλον ευρωπαϊκής αβεβαιότητας. Τα εργασιακά θέματα έχουν ξεσηκώσει μεγάλες εργατικές κινητοποιήσεις όπως πρόσφατα στη Γαλλία. Συνεπώς η διαπραγμάτευση για τα εργασιακά δεν τίθεται με όρους αμιγώς εθνικούς.

3. Η ηγεσία των δανειστών, πάντως, προειδοποιεί ότι δεν συζητά καν το ενδεχόμενο συζήτησης για μείωση των πλεονασμάτων μετά το 2018 σε 1,5 έως 2% όπως ζητά η κυβέρνηση. Πώς θα αντιδράσετε;

Η μείωση των πρωτογενών πλεονασμάτων δεν αφορά μόνο την Ελλάδα αλλά τη μεγάλη πλειοψηφία των ευρωπαϊκών χωρών. Μετά τις εκλογές στη Γερμανία και στην Ολλανδία το 2017, το θέμα πιθανότατα θα τεθεί σε νέα βάση. Τα θηριώδη πλεονάσματα του 4.5% αποδιοργανώνουν τις ευρωπαϊκές οικονομίες.

4.Τα μέτρα είναι πολύ σκληρά, ενώ οι φόροι που έρχονται θα στεγνώσουν περισσότερο τα νοικοκυριά. Μήπως πρέπει να υπάρξουν κοινωνικά αντίβαρα εάν βεβαίως το επιτρέπει η τρόικα;

Προτεραιότητά μας και ταυτόχρονα πυλώνας του σχεδίου μας για τη βιώσιμη και δίκαιη ανάπτυξη είναι η στήριξη, ο επανασχεδιασμός και η ενίσχυση του κοινωνικού κράτους. Φρενάραμε την κατρακύλα των κοινωνικών δαπανών. Αν υπήρχε σήμερα η κυβέρνηση Σαμαρά Βενιζέλου οι δαπάνες για την Παιδεία θα είχαν καταβαραθρωθεί στο 1,9% επί του ΑΕΠ, δηλαδή περίπου 2 δις λιγότερα από το 2,8% επί του ΑΕΠ που είναι σήμερα. Με ορίζοντα το 2018, θα επιδιώξουμε τη σταδιακή αύξηση των δαπανών για το κοινωνικό κράτος, ιδιαίτερα στην εκπαίδευση με πρόγραμμα μαζικών διορισμών. Άμεσα επίσης αναλάβαμε δράσεις όπως η πρόσβαση των ανασφάλιστων στο δημόσιο σύστημα υγείας, τα προγράμματα καταπολέμησης της ακραίας φτώχειας, τα σχολικά γεύματα. Προχωράμε με ό,τι διαθέτουμε σε πόρους, σε πολιτική βούληση, σε συλλογικές πρωτοβουλίες, σε κοινωνική προσφορά. Μόνο η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ μπορεί να επανορθώσει αδικίες που επιβλήθηκαν από την τρόικα. Γιατί η ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ υποστήριζαν ότι ακόμη και αν δεν μας είχε επιβληθεί το μνημόνιο θα έπρεπε να το είχαμε εφεύρει.

5. Το πλαίσιο κηδεμονίας των θεσμών είναι πάντως ασφυκτικό, πρέπει να το παραδεχτείτε. Τι πρέπει να γίνει κ. υπουργέ;

Ποτέ δεν αρνηθήκαμε ότι η χώρα βρίσκεται σε καθεστώς επιτήρησης. Η διαπραγμάτευση με τους θεσμούς είναι μια διαρκής προσπάθεια για τη χαλάρωση και τελικά την κατάργησή της. Η ολοκλήρωση της πρώτης αξιολόγησης σηματοδοτεί μια νέα σελίδα για την έξοδο από τα μνημόνια και την κρίση

Κυρίαρχη προτεραιότητα είναι η παραγωγική ανασυγκρότηση, οι επενδύσεις, η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας ως προϋπόθεση για ένα νέο παραγωγικό υπόδειγμα βιώσιμης και δίκαιης ανάπτυξης.

6. Πράγματι πιστεύεται ότι υπάρχει πρόβλημα με το ΤΑΙΠΕΔ. Γιατί αν δεν υπάρχει, υπάρχει πρόβλημα με τους υπουργούς που βάλλουν εναντίον του….

Δεν θέλω να μιλήσω για ειδικά ζητήματα που χειρίζονται άλλοι υπουργοί. Η κυβέρνηση έχει μια συγκεκριμένη αντίληψη για το θέμα των ιδιωτικοποιήσεων και αυτή οφείλει να υπηρετεί το ΤΑΙΠΕΔ.

7. Η Δημοκρατική Συμπαράταξη δεν ψηφίζει την απλή αναλογική. Στρατηγικά τι σηματοδοτεί αυτή η απόφαση;

Η πολιτική υποκρισία του ΠΑΣΟΚ είναι πρωτοφανής. Πέρυσι, τέτοιες μέρες, υπό τον Ευάγγελο Βενιζέλο, κατέθετε πρόταση νόμου για την απλή αναλογική και τώρα την καταψηφίζει αυτοαναιρούμενο.

Οι κ.κ. Βενιζέλος και Λοβέρδος με το γνωστό «αντι-ΣΥΡΙΖΑ» μένος τους, σύρουν την κα Γεννηματά και προσδένουν το ΠΑΣΟΚ στο άρμα του Κυριάκου Μητσοτάκη, δηλαδή μετατρέπουν ό,τι έχει απομείνει από ένα μεγάλο ιστορικό ρεύμα σε δορυφόρο και βαστάζο της δεξιάς.  

Είναι ενδιαφέρουσα από αυτή την άποψη η διαφοροποίηση της ΔΗΜΑΡ εντός του χώρου της Δημοκρατικής Συμπαράταξης.

8. Εσείς καλείτε βουλευτές της Δημοκρατικής Συμπαράταξης ή του Ποταμιού να διαφοροποιηθούν στη συγκεκριμένη ψηφοφορία; Και υπάρχουν, όντως, τέτοιοι;

Δυσκολεύομαι να σκεφτώ πώς βουλευτές προερχόμενοι από την Αριστερά, που αγωνίστηκαν δεκαετίες για την απλή αναλογική, θα καταψηφίσουν μια τέτοια πρόταση στη Βουλή

9. Να περάσει όμως ο εκλογικός νόμους με τις ψήφους της Χρυσής Αυγής;

Η πολιτική πρωτοβουλία για την απλή αναλογική συζητείται σύμφωνα με τις συνταγματικές προβλέψεις στην βουλή. Το κάθε κόμμα τοποθετείται και αναλαμβάνει την ευθύνη του. Είναι δύσκολο αλλά όχι ανέφικτο να συγκεντρώσουμε τον απαιτούμενο αριθμό των 200 βουλευτών.

10. Γιατί δεν δέχεστε την πρόταση της ΝΔ για εξεταστική για τα capital controls;

Τα όσα συνέβησαν πέρσι το καλοκαίρι, ως αποτέλεσμα ενός πραξικοπήματος όπως εκατομμύρια πολίτες του κόσμου είχαν χαρακτηρίσει μέσω του διαδικτύου τους εκβιασμούς εις βάρος της χώρας, είναι πολιτικά ζητήματα που κρίθηκαν τον Σεπτέμβριο, αλλά οφείλω να παραδεχτώ, ότι κρίνονται καθημερινά . Είναι λάθος της Ν.Δ., στη βιασύνη της για την εξουσία, να γυρνάει συνεχώς στο παρελθόν. Έτσι δεν πείθει…  

11. Συμφωνείτε να εκλέγεται ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας από τους πολίτες; Δεν αλλάζει έτσι το πολίτευμα;

Ο διάλογος για τη συνταγματική αναθεώρηση μόλις αρχίζει. Η λύση δεν είναι η αναζήτηση μιας συγκεντρωτικής εξουσίας αλλά η εμβάθυνση της δημοκρατίας παντού. Όποια νέα πολιτειακή ισορροπία επιλεγεί, είναι αυτονόητο ότι δεν μπορεί να παραπέμπει σε μορφές πολιτειακού δυϊσμού.

12. Να προβλεφτεί συνταγματικά ο χωρισμός κράτους και Εκκλησίας;

Η διάκριση των ρόλων κράτους-εκκλησίας επιβάλλεται να γίνει χωρίς περιττούς διχασμούς και αναθέματα. Υπάρχουν αλλαγές που είναι αναγκαίο να προωθηθούν χωρίς να υπάρξει συνταγματική αναθεώρηση, όπως θέματα που αφορούν στην εκπαίδευση. Γενικότερα, το αίτημα για χωρισμό κράτους-εκκλησίας σε όλους τις δημοσκοπήσεις της τελευταίας δεκαετίας αναδεικνύεται ως ώριμο κοινωνικό αίτημα, διαπερνά όλους τους πολιτικούς χώρους, ανταποκρίνεται στην ανάγκη για μια σύγχρονη και δημοκρατική Πολιτεία σε συνθήκες, μάλιστα, πολυπολιτισμικής πραγματικότητας.

13. Ναι σε τζαμί στην Αθήνα κ. υπουργέ, παρότι επιχειρείται η Αγια Σοφιά να γίνει …τζαμί;

Η ανέγερση τεμένους στην Αθήνα αποτελεί διεθνή υποχρέωση της χώρας καθώς σχετίζεται με την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Στην Αθήνα ζουν άνθρωποι στους οποίους το ελληνικό κράτος έχει παραχωρήσει δικαίωμα νόμιμης παραμονής και δεν μπορεί να μην διευκολύνεται η στοιχειώδης άσκηση των θρησκευτικών τους εθίμων. Όπως χρειαζόμαστε και νεκροταφεία για μουσουλμάνους και εβραίους για λόγους προστασίας του δικαιώματος στη θρησκευτική ταφή.

Τζαμιά υπάρχουν σε όλες τις ευρωπαϊκές πόλεις. Υπάρχουν και στην Αθήνα αλλά είναι άτυπα. Το νομικό πλαίσιο υφίσταται για την νομιμοποίησή τους, ώστε ταυτοχρόνως να διασφαλίζονται οι αναγκαίοι κανόνες ασφάλειας.

Ας μην παρασυρόμαστε λοιπόν από την εθνικιστική και θρησκοληπτική δημαγωγία. Η Ελλάδα σέβεται το Σύνταγμά της και τις διεθνείς συνθήκες και δεν πολιτεύεται με το σύνδρομο του Παυλόφ ανάλογα με τα όσα συμβαίνουν σε γειτονικές χώρες.. Προχθές τελείωσε το Ραμαζάνι, και ως υπουργός Θρησκευμάτων συναντήθηκα με όλους τους εκπροσώπους των μουσουλμανικών κοινοτήτων και παρακάθισα σε δείπνο, το λεγόμενο Ιφτάρ, που διοργάνωσαν σιίτες αλλά συμμετείχαν και οι σουνίτες. Στο Ιφτάρ ήταν και εκπρόσωποι από το Ποτάμι και το ΠΑΣΟΚ.

Στη δημοκρατική και ανεξίθρησκη Ελλάδα είναι δυνατή η ειρηνική συμβίωση ακόμη και ανάμεσα σε αντιμαχόμενα ιστορικά ρεύματα του Ισλάμ.

14. Τι πρέπει να γίνει με τις τάσεις στον ΣΥΡΙΖΑ κ. υπουργέ. Ενόψει του Συνεδρίου εξακολουθούν να μοιάζουν με κόμμα μέσα στο κόμμα…

Ας μην υπερβάλλουμε. Οι όποιες επιβιώσεις παθογενειών δεν ανατρέπουν το ενωτικό πλαίσιο λειτουργίας του ΣΥΡΙΖΑ. Χωρίς τη δημοκρατία και τη πολυφωνία δεν θα ήμασταν αυτό που είμαστε. Ένα κόμμα που το εμπιστεύεται ο λαός

Το ζητούμενο είναι να φτιάξουμε ένα κόμμα ανοιχτό στην κοινωνία, κόμμα προοδευτικής διακυβέρνησης και αγώνα,  όπου τα μέλη θα έχουν λόγο και οι τάσεις θα λειτουργούν πράγματι ως ρεύματα ιδεών και όχι ως μηχανισμοί. Ένα κόμμα ικανό να επεξεργαστεί ένα μακρόπνοο συλλογικό σχέδιο παραγωγικής ανασυγκρότησης που θα απελευθερώσει τη χώρα από την πολιτική της ύφεσης και της κοινωνικής καταστροφής. Ο ΣΥΡΙΖΑ, ραχοκοκαλιά του προοδευτικού μπλοκ διακυβέρνησης, καλείται να εκπροσωπήσει τα συμφέροντα της μεγάλη κοινωνικής πλειοψηφίας, που η κρίση την έχει δοκιμάσει ή και σμπαραλιάσει. Με προτεραιότητα ένα νέο μέλλον μόρφωσης και δουλειάς και ισότιμης θέσης για τη νέα γενιά.

15. Υπάρχει πιθανότητα να δεχθείτε την αναθεώρηση του άρθρου 16 για ιδιωτικά μη κερδοσκοπικά ΑΕΙ;

Όχι. Αντιθέτως, εργαζόμαστε για την ενίσχυση και διεύρυνση της δημόσιας τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, σταδιακά με ένα νέο σύστημα εισαγωγής που θα αποδεσμεύει τις οικογένειες από το οικονομικό βάρος των φροντιστηρίων, όπως συζητήσαμε πρόσφατα στον Εθνικό και Κοινωνικό Διάλογο για την Παιδεία

16. Μπορείτε να δεσμευτείτε κ. υπουργέ ότι τα σχολεία θα ανοίξουν κανονικά, χωρίς κενά σε εκπαιδευτικούς και με βιβλία; Και με την ευκαιρία: Πόσοι εκπαιδευτικοί λείπουν σήμερα;

Εργαζόμαστε νυχθημερόν ώστε τα σχολεία, θα ανοίξουν κανονικά στις 12 Σεπτέμβρη. Η αποστολή των βιβλίων ολοκληρώνεται τέλος του μήνα.

Έχουμε αποτυπώσει, για πρώτη φορά, τα πραγματικά κενά στην εκπαίδευση και αυτές τις μέρες ξεκινάμε τη διαδικασία πρόσληψης 20.000 αναπληρωτών εκπαιδευτικών Ο σχεδιασμός γίνεται με σεβασμό στο υστέρημα του έλληνα φορολογούμενου και βεβαίως με βάση την επιδίωξη για ένα σχολείο ποιότητας και ισότητας. Βήμα-βήμα υλοποιείται η αναγκαία δημοκρατική μεταρρύθμιση. Με το ενιαίου τύπου ολοήμερο δημοτικό σχολείο, την ίδρυση νέων τμημάτων ένταξης και την συμπεριληπτική διδασκαλία στην Ειδική Αγωγή, την κατάργηση των πολλών και ανώφελων εξετάσεων και τη διεύρυνση του χρόνου διδασκαλίας στα Γυμνάσια, την αναβάθμιση των ΕΠΑΛ αλλά και τις αλλαγές στο περιεχόμενο των αναλυτικών προγραμμάτων σε όλες τις βαθμίδες που είναι έργο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής, Η δημοκρατική εκπαιδευτική μεταρρύθμιση στηρίζεται στο διάλογο και στην εμπιστοσύνη προς τους εκπαιδευτικούς.