Η τροπολογία του Υπουργείου Παιδείας που αφορά τη λειτουργία των Τμημάτων Ένταξης (ΤΕ) σε καμία περίπτωση δεν «καταργεί» αλλά αντίθετα αναβαθμίζει τα Τμήματα Ένταξης και το ρόλο των εκπαιδευτικών τους, διαχέοντας το έργο τους στο σύνολο της σχολικής μονάδας. Η τροπολογία λαμβάνει υπόψη τις σύγχρονες παιδαγωγικές κατευθύνσεις που προβάλλουν την ανάγκη ανάπτυξης των συνεργατικών μεθόδων, την προσαρμογή του σχολείου στις ανάγκες του μαθητή και την προάσπιση των δικαιωμάτων των παιδιών για ένα σχολείο για όλους χωρίς διακρίσεις.

Η κάλυψη των ειδικών εκπαιδευτικών αναγκών των μαθητών εντός του φυσικού και οικείου περιβάλλοντος της τάξης-ομάδας τους, αποτελεί μέρος των θεμελιωδών δικαιωμάτων των μαθητών και υποχρεώσεων της πολιτείας για ισότιμη πρόσβαση στη γνώση χωρίς διακρίσεις και περιθωριοποιήσεις.  

Ως εκ τούτου είναι παιδαγωγικά ορθό να μην απομακρύνεται ο μαθητής από το χώρο της τάξης του για να υποστηριχθεί εξατομικευμένα, όταν αυτό μπορεί να γίνει μέσα στην τάξη, υπό την οργανωμένη συνεργασία του εκπαιδευτικού της τάξης και του εκπαιδευτικού του ΤΕ. Από τη μακρόχρονη λειτουργία των ΤΕ έχουμε συχνές αναφορές δυσαρέσκειας και σε ορισμένες περιπτώσεις αρνήσεις των γονέων και των μαθητών για υποστήριξη εκτός του πλαισίου της τάξης.

Παρ’ όλα αυτά και επειδή οι εκπαιδευτικές ανάγκες ορισμένων από τους μαθητές που υποστηρίζονται στα ΤΕ μπορεί να απαιτούν αυστηρά εξατομικευμένο πρόγραμμα και προστατευμένο χώρο, στην τροπολογία προβλέπεται ρητά η δυνατότητα υποστήριξης μαθητών σε ιδιαίτερο χώρο. Η ρητά διατυπωμένη αυτή πρόταση αναγνωρίζει την ύπαρξη ανάγκης απομάκρυνσης του μαθητή από την τάξη, όταν αυτό επιβάλλεται από τις ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες του. Επιπλέον, η κάλυψη κάποιων εκπαιδευτικών διαδικασιών όπως οι ειδικές αξιολογήσεις, οι συζητήσεις και συμφωνίες ή η κάλυψη κάποιων κοινωνικοσυναισθηματικών αναγκών των μαθητών όπως η απόσυρση για ηρεμία και ανάκτηση της αυτοκυριαρχίας, η διαφύλαξη της εχεμύθειας και εμπιστοσύνης, η συμβουλευτική υποστήριξη, οπωσδήποτε απαιτούν την ύπαρξη του ιδιαίτερου αυτού χώρου.

Όμως, η πρόταξη των συμφερόντων των μαθητών και η αναγνώριση του δικαιώματος της  ανάπτυξης της προσωπικότητάς τους, των δεξιοτήτων και της δημιουργικότητάς τους, καθώς επίσης και των πνευματικών και φυσικών ικανοτήτων τους στο μέγιστο δυνατό βαθμό, σύμφωνα με τις σύγχρονες αρχές της ψυχολογίας και της παιδαγωγικής αλλά και τις βασικές αρχές της οικουμενικής διακήρυξης των δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία, επιτυγχάνονται καλύτερα εντός του φιλικού και οικείου περιβάλλοντος της ομάδας τους. Γι αυτό το λόγο η απομάκρυνση των μαθητών από την τάξη, εφόσον επιβάλλεται από τις ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες τους, θα πρέπει να έχει απώτερο στόχο τη μελλοντική ένταξη αυτών στο περιβάλλον της τάξης τους.

Άμεσα οφέλη και αποτελέσματα από αυτή τη νέα λογική λειτουργίας των ΤΕ αναμένεται να είναι η αποτελεσματικότερη υποστήριξη περισσοτέρων μαθητών ταυτόχρονα εντός της τάξης τους, η ανάπτυξη των συνεργατικών δεξιοτήτων των εκπαιδευτικών και η απόκτηση τεχνογνωσίας στη διαφοροποίηση της διδασκαλίας και στην προσαρμογή του εκπαιδευτικού υλικού και του μαθησιακού περιβάλλοντος.

Όλα τα θέματα της ιδιωτικής εκπαίδευσης είναι αποκλειστική αρμοδιότητα της Πολιτείας και ρυθμίζονται με ειδική νομοθεσία, η οποία και ακολουθείται σύμφωνα με την παράγραφο 8 του άρθρου 16 του Συντάγματος.

Επίσης, ρητά προβλέπεται από την παρ.7 του άρθρου 62 του ν.1566/1985 η ισότιμη μεταχείριση δημοσίων και ιδιωτικών εκπαιδευτικών. Ο Π.Δ 152/2013 (περ. ιβ, παρ.1, άρθρο 4), βρίσκεται τυπικά σε ισχύ, ορίζει όμως σαφέστατα ότι δημόσιοι και ιδιωτικοί εκπαιδευτικοί, εν προκειμένω της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, αξιολογούνται από τους σχολικούς συμβούλους ειδικοτήτων και όχι από άλλα πρόσωπα.

Όπως αναφέρεται σε γραπτή απάντηση του Υπουργού Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων Νίκου Φίλη, η πολιτεία δεν απαξιώνει την έννοια της αξιολόγησης, αλλά η ίδια ορίζει το νομοθετικό πλαίσιο, βάσει του οποίου αποτιμάται τόσο το εκπαιδευτικό έργο όσο και οι φορείς του. Πρόθεσή της μάλιστα είναι να το ανανεώσει μέσω των πορισμάτων του εθνικού και κοινωνικού διαλόγου  για την παιδεία.

Στο πλαίσιο της ίσης μεταχείρισης δημόσιων και ιδιωτικών εκπαιδευτικών, η αποτίμηση του επιστημονικού και παιδαγωγικού έργου των εκπαιδευτικών δεν μπορεί να γίνεται με τα διαφοροποιημένα κριτήρια που επιλέγει κάθε ιδιωτικό εκπαιδευτήριο. Επομένως, το εν λόγω εκπαιδευτήριο, όπως και κάθε άλλο, οφείλει να ακολουθεί τη νομιμότητα και να εφαρμόζει σωστά τις υπάρχουσες ρυθμίσεις.

Επιπλέον, σύμφωνα με το αριθμ. πρωτ. 10/25-01-2016 έγγραφο της Α.ΔΙ.Π.Π.Δ.Ε., το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο για την (αυτο-)αξιολόγηση του έργου των σχολικών μονάδων και των εκπαιδευτικών (Π.Δ. 152/2013, Υ.Α. 30972/Γ1/05-03-2013|ΦΕΚ Β/614/15-03-2013) καθορίζει σαφώς τους αξιολογητές, τους τομείς, τα κριτήρια και τις διαδικασίες αξιολόγησης, που ισχύουν για τα δημόσια και για τα ιδιωτικά σχολεία, αδιακρίτως. Άτομα που δεν έχουν θεσμική αρμοδιότητα δεν μπορούν να ασκήσουν αξιολογικό έργο.

Με βάση το ίδιο έγγραφο, σημειώνεται ότι τόσο τα δημόσια όσο και τα ιδιωτικά σχολεία δύναται να οργανώνουν ενδο-σχολικής μορφής επιμορφωτικά προγράμματα, εργαστηριακής κατά βάση προσέγγισης, σε θέματα που οι εκπαιδευτικοί και οι Διευθυντές των σχολικών μονάδων κρίνουν αναγκαία,  με την αξιοποίηση κατάλληλων επιμορφωτών. Τα εν λόγω βιωματικά επιμορφωτικά σεμινάρια μπορούν να διαρθρώνονται σε τέσσερις φάσεις:

1. Επιμόρφωση,

2. Εφαρμογή στην τάξη με τη στήριξη του επιμορφωτή,

3. Συζήτηση επιμορφωτή και εκπαιδευτικού και έκθεση ανατροφοδότησης, χωρίς τη χρήση βαθμολογικής ή λεκτικής κλίμακας και

4. Κοινός προγραμματισμός  επιμορφωτή και εκπαιδευτικού για επόμενη επιμόρφωση, εφόσον αυτό κρίνεται αναγκαίο.

Είναι σαφής η διάκριση μεταξύ αξιολογητή και επιμορφωτή, και τα εμπλεκόμενα στις φάσεις της επιμόρφωσης άτομα περιορίζονται αυστηρώς σε ρόλο επιμορφωτή.

Το υλικό που θα προκύψει από την όλη διαδικασία μπορεί να αποτελέσει μέρος του ατομικού φακέλου που τηρεί ο εκπαιδευτικός. Με τις παραπάνω διαδικασίες τα δημόσια και ιδιωτικά σχολεία μπορούν  να βελτιώσουν τομείς της λειτουργίας τους και κατ΄ επέκταση την ποιότητα της παρεχόμενης εκπαίδευσης.

Τέλος, η αξιολόγηση των εκπαιδευτικών και του εκπαιδευτικού έργου διεξάγεται βάσει του θεσμικού πλαισίου και μέσω των θεσμικών οργάνων που θεσμοθετεί/ορίζει το ΥΠ.Π.Ε.Θ. Οι εν λόγω αξιολογήσεις αποτελούν μείζον ζήτημα για την ελληνική εκπαίδευση και για τον λόγο αυτό, το ΥΠ.Π.Ε.Θ. τις έχει συμπεριλάβει στην ατζέντα των θεμάτων του Εθνικού και Κοινωνικού Διαλόγου για την Παιδεία. 

Περιθώριο μέχρι τις 29 Φεβρουαρίου έχουν οι υποψήφιοι με αναπηρίες και  ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες ή ειδικές μαθησιακές δυσκολίες  των φετινών πανελλαδικών για να καταθέσουν, παράλληλα με την αίτησή τους για τις πανελλαδικές και τις σχετικές  γνωματεύσεις που χορηγούνται κατά περίπτωση από τις Υγειονομικές Επιτροπές, καθώς και τις γνωματεύσεις των ΚΕΔΔΥ ή των Ιατροπαιδαγωγικών Κέντρων για προφορική ή γραπτή εξέταση.

Οι γνωματεύσεις υποβάλλονται από τους υποψηφίους με σχετική αίτηση στο Λύκειο (ΓΕΛ ή ΕΠΑΛ) κατάθεσης της αίτησης-δήλωσης συμμετοχής τους στις πανελλαδικές εξετάσεις.

Στην εγκύκλιο του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων υπάρχει πρόβλεψη για τους υποψηφίους που πάσχουν από κάταγμα ή άλλη προσωρινή βλάβη των άνω άκρων που καθιστά αδύνατη τη χρήση τους για γραφή.

Στην  περίπτωση αυτή, οι υποψήφιοι θα πρέπει να προσκομίσουν στο Λύκειό τους πρόσφατη σχετική ιατρική γνωμάτευση από Δημόσιο Νοσοκομείο, η οποία φέρει σφραγίδα από:

1. Συντονιστή Διευθυντή Κλινικής του Εθνικού Συστήματος Υγείας (Ε.Σ.Υ.) ή
2. νόμιμα εκτελούντα χρέη Συντονιστή Διευθυντή Κλινικής του Εθνικού Συστήματος Υγείας (Ε.Σ.Υ.) ή
3. Διευθυντή Πανεπιστημιακής Κλινικής ή από Δημόσιο Κέντρο Υγείας στην περιοχή του υποψηφίου, η οποία φέρει σφραγίδα του Διευθυντή του Κέντρου, από την οποία προκύπτει η αδυναμία του υποψηφίου να συμμετάσχει σε γραπτή εξέταση.

Στη γνωμάτευση, εκτός από το κάταγμα ή την προσωρινή βλάβη, πρέπει να πιστοποιείται ρητώς η αδυναμία χρήσης του άνω άκρου για γραφή και να αναγράφεται το χρονικό διάστημα ισχύος της γνωμάτευσης, το οποίο πρέπει να συμπίπτει με την περίοδο των εξετάσεων. Οι υποψήφιοι αυτοί αμέσως μόλις τους προκύψει το κάταγμα ή άλλη προσωρινή βλάβη των άνω άκρων που καθιστά αδύνατη τη χρήση τους για γραφή, θα πρέπει να προσκομίσουν στο Λύκειό τους τη σχετική γνωμάτευση του Νοσοκομείου ή του Δημόσιου Κέντρου Υγείας μαζί με σχετική αίτηση.

H εγκύκλιος 

Όπως έχει ήδη ανακοινωθεί, όλοι οι υποψήφιοι για συμμετοχή στις Πανελλαδικές εξετάσεις του 2016 των Γενικών Λυκείων (ΓΕΛ) και των Επαγγελματικών Λυκείων (ΕΠΑΛ), για εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, πρέπει να υποβάλουν στο Λύκειό τους Αίτηση-Δήλωση υποψηφιότητας συμμετοχής στις εξετάσεις από την Πέμπτη 11 Φεβρουαρίου ως και την Δευτέρα 29  Φεβρουαρίου.

Υπενθυμίζεται  ότι όλοι οι ως άνω  μαθητές και απόφοιτοι (υποψήφιοι των Πανελλαδικών εξετάσεων ΓΕΛ και ΕΠΑΛ) με αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες (δυσλεξία, αναπηρίες στα άνω άκρα, προβλήματα όρασης κλπ.) που εξετάζονται σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία  προφορικά κατά  περίπτωση, πρέπει ως τις 29 Φεβρουαρίου να υποβάλουν και σχετική αίτηση με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά στο Λύκειό τους.

Με την ευκαιρία υπενθυμίζουμε ότι στην επίσημη ιστοσελίδα του Υπουργείου Παιδείας www.minedu.gov.gr, στο σύνδεσμο ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ, αναρτάται πληροφοριακό υλικό,  οι κατά περίπτωση σχετικές εγκύκλιοι, υποδείγματα κλπ. που περιγράφουν πλήρως τις διαδικασίες των πανελλαδικών εξετάσεων.

Για τη σχετική εγκύκλιο πατήστε εδώ.