Ανοικτή Επιστολή του Υπουργού Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, Νίκου Φίλη, για τον εθνικό και κοινωνικό διάλογο για την παιδεία

ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΣΥΛΛΟΓΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

Αγαπητές και αγαπητοί εκπαιδευτικοί,

Ο εθνικός και κοινωνικός διάλογος για την παιδεία είναι σήμερα περισσότερο αναγκαίος από ποτέ, όχι μόνο γιατί η ουσιαστική εκπαιδευτική μεταρρύθμιση προϋποθέτει τη μεγαλύτερη δυνατή συναίνεση της κοινωνίας, αλλά επειδή και με τον διάλογο μπορεί η πολιτεία να αφουγκραστεί τις ανάγκες της κοινωνίας και της εκπαιδευτικής κοινότητας, έτσι όπως έχουν διαμορφωθεί στη δοκιμασία της κρίσης.

Κοινή συνείδηση αποτελεί πως η ελληνική κοινωνία αξίζει μια ποιοτικά καλύτερη παιδεία από αυτή που της παρέχεται. Αξίζει μια παιδεία αντίστοιχη με τα προτάγματα των καιρών αλλά και με τις αξιώσεις μιας δημοκρατικής, δίκαιης κοινωνίας που προσφέρει ευκαιρίες και σέβεται τα μέλη της. Τέτοια παιδεία διεκδικούμε και τη διεκδικούμε με αυτοπεποίθηση και τόλμη, ως προϊόν ενός συλλογικού οράματος. Τη συλλογικότητα είναι ακριβώς που εξασφαλίζει ο διάλογος και μπορεί να οδηγήσει σε ένα σχέδιο πραγματοποιήσιμο, ανοιχτό στον πειραματισμό, ένα σχέδιο που να δημιουργεί εμπιστοσύνη και δημιουργική δυναμική, ένα σχέδιο που απαντά στις ανάγκες της σύγχρονης κοινωνίας.

Εξίσου σημαντική με το περιεχόμενο της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης είναι η διαδικασία και η μέθοδος επίτευξής της. Το μεταρρυθμιστικό έργο δεν μπορεί να φέρει καρπούς μόνο με την εφαρμογή κανόνων. Η επιτυχία του θα κριθεί από την κινητοποίηση των εκπαιδευτικών, των μαθητών και των γονέων και από τη δημιουργική συμμετοχή τους. Τα προβλήματα είναι τόσο μεγάλα και σύνθετα, ώστε δεν αντιμετωπίζονται με έτοιμες λύσεις. Ο εθνικός και κοινωνικός διάλογος για την παιδεία πρέπει να διερευνήσει και να καταγράψει τα προβλήματα, να συνδέσει την άμεση εμπειρία της εκπαιδευτικής πράξης με την επιστημονική παιδαγωγική γνώση και να οδηγήσει σε σημαντικές αλλαγές.

Στόχος του διαλόγου που έχει ήδη ξεκινήσει είναι να υποβληθεί μια έκθεση πορισμάτων στην πολιτική ηγεσία τον προσεχή Απρίλιο. Η διαδικασία έχει τρεις πυλώνες: την Εθνική Επιτροπή Διαλόγου, την Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής, και το ΕΣΥΠ. Στη διαβούλευση συμμετέχει επίσης το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής.

Στο πλαίσιο αυτό το Υπουργείο Παιδείας καλεί όλους τους εκπαιδευτικούς και τους συλλόγους διδασκόντων:

• Να καταθέσουν τις προτάσεις τους (ατομικές ή συλλογικές), οι οποίες μπορούν να αφορούν ή την εκπαιδευτική διαδικασία στο σύνολό της, ή πλευρές και επί μέρους ζητήματα στη σχετική ιστοσελίδα του Υπουργείου Παιδείας για τον διάλογο
• Να οργανώσουν το επόμενο διάστημα συζητήσεις στο πλαίσιο των παιδαγωγικών συνεδριάσεων των Συλλόγων Διδασκόντων αλλά και συζητήσεις σε επίπεδο σχολείου με τη συμμετοχή των εκπαιδευτικών, των γονέων και στην περίπτωση της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης των μαθητών, προκειμένου να καταγραφούν τα προβλήματα της εκπαίδευσης σε επίπεδο σχολείου και να κατατεθούν σχετικές προτάσεις.
• Να συνδιοργανώσουν μαζί με τους άλλους φορείς της εκπαιδευτικής κοινότητας, τους τοπικούς φορείς και την Τοπική Αυτοδιοίκηση εκδηλώσεις – συζητήσεις για την παιδεία.

Ενδεικτικά θέματα για συζήτηση αποτελούν η υλοποίηση της 14χρονης υποχρεωτικής εκπαίδευσης, το ολοήμερο σχολείο, η Ειδική Αγωγή, η Ενισχυτική Διδασκαλία ή η Πρόσθετη Διδακτική Στήριξη, τα ωρολόγια και αναλυτικά προγράμματα, ο όγκος και η ποιότητα της ύλης των μαθημάτων, η αξιολόγηση μαθητών και μαθητριών, οι επιπτώσεις του εξεταστικού συστήματος στην εκπαιδευτική διαδικασία, η μαθητική διαρροή και η σχολική αποτυχία, η βελτίωση των σχέσεων μεταξύ των μελών της εκπαιδευτικής κοινότητας, η επιμόρφωση και η παιδαγωγική στήριξη των εκπαιδευτικών, τα προβλήματα υλικοτεχνικής υποδομής και στελέχωσης των σχολείων, η σύνδεση των παραπάνω με συνολικές νομοθετικές ρυθμίσεις ή με επιμέρους μέτρα ― αλλά και όποιο άλλο θέμα επιλέγεται ως σημαντικό.

Είναι σκόπιμο οι συζητήσεις στα πλαίσια των παιδαγωγικών συνεδριάσεων του Συλλόγου Διδασκόντων αλλά και οι συζητήσεις με τη συμμετοχή όλων των μελών της Εκπαιδευτικής Κοινότητας (εκπαιδευτικοί, γονείς και μαθητές) να οδηγήσουν στην καταγραφή όλων των απόψεων.

Τα κείμενα των συλλόγων διδασκόντων, των συλλόγων γονέων και των μαθητικών κοινοτήτων με καταγραφή των διαφορετικών απόψεων θα προωθούνται με την παρακάτω διαδικασία: από κάθε σύλλογο ένας ή μία εκπαιδευτικός αναλαμβάνει εθελοντικά να αναρτά στην ιστοσελίδα του Διαλόγου (http://dialogos.minedu.gov.gr/) τις προτάσεις του συλλόγου εκπαιδευτικών, των γονιών και των 15μελών των μαθητών και μαθητριών.

Η παιδεία είναι υπόθεση όλων μας.

Ας τη βάλουμε ψηλά όλοι μαζί στις προτεραιότητες της ζωής μας.

Ο Υπουργός Παιδείας Έρευνας και Θρησκευμάτων

Νίκος Φίλης

Η επανένταξη της Ισπανικής στη δημόσια εκπαίδευση, ως επιλεγόμενη Β΄ ξένη γλώσσα στο Γυμνάσιο και ως ξένη γλώσσα στο Λύκειο, θα επανεξεταστεί στο προσεχές μέλλον. Επίσης, όταν και εφόσον οι συνθήκες το επιτρέψουν, θα εξεταστεί η ένταξη της διδασκαλίας της Ισπανικής Γλώσσας ως δεύτερη ξένη γλώσσα στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση (Δημόσια Δημοτικά Σχολεία), δεδομένου ότι στην παρούσα στιγμή η διδασκαλία του συγκεκριμένου γνωστικού αντικειμένου δεν συμπεριλαμβάνεται στα Αναλυτικά Προγράμματα Σπουδών του Δημοτικού Σχολείου. Εντούτοις, τα Ιδιωτικά Σχολεία έχουν τη δυνατότητα να διδάσκουν παράλληλα περισσότερες ξένες γλώσσες και να επιλέγουν ποιες και πόσες θα συμπεριλάβουν στα Ωρολόγια Προγράμματά τους. Για την οποιαδήποτε παρέκκλιση από το Ωρολόγιο Πρόγραμμα κάθε τάξης (Δημοτικό, Γυμνάσιο, Λύκειο), θα πρέπει να υπάρχει έγκριση από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής.

;Όπως αναφέρει ο Υπουργός Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων Νίκος Φίλης σε γραπτή του απάντηση στη Βουλή, στο πλαίσιο της ευρύτερης οργάνωσης της ασκούμενης πολιτικής για τις ξένες γλώσσες, και εφόσον ισχύσουν τα παραπάνω αναφορικά με την ένταξη ή την επανένταξη της Ισπανικής γλώσσας στη δημόσια εκπαίδευση, θα μπορούσε να διερευνηθεί η δυνατότητα σύνδεσης της διδασκαλίας της Ισπανικής γλώσσας στην Πρωτοβάθμια και τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση με το Κρατικό Πιστοποιητικό Γλωσσομάθειας.

Ως προς την απόδοση δεύτερης ειδικότητας σε μόνιμους εκπαιδευτικούς, που διαθέτουν τα τυπικά προσόντα για να κατοχυρώσουν τον κλάδο της Ισπανικής Γλώσσας (ΠΕ40), με την αριθ. 81504/Δ2/19-7-2011 (ΦΕΚ 1811Β΄) Υπουργική Απόφαση, όπως τροποποιήθηκε (αριθ. 21410/Δ2/29-2-2012/ΦΕΚ549Β’,ΑΔΑ:Β4ΩΗ9-ΣΕ2 & 178562/Δ1/22-11-2013/ΦΕΚ 3063Β΄, ΑΔΑ: ΒΛΓ79-ΙΘΩ υπουργικές αποφάσεις) και ισχύει, ορίστηκαν τα κριτήρια και η διαδικασία απόδοσης δεύτερης ειδικότητας σε εκπαιδευτικούς της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.

Ειδικότερα, στις παρ. 1 και 3 (όπως αναριθμήθηκε σε παρ. 2 και ισχύει), της ως άνω απόφασης, ορίζεται: «1.Στους μόνιμους εκπαιδευτικούς της δημόσιας πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης που είναι κάτοχοι πτυχίου σε διαφορετικό γνωστικό αντικείμενο του κλάδου, στον οποίο είναι διορισμένοι και υπηρετούν, μπορεί να αποδίδεται, ύστερα από αίτησή τους, δεύτερη ειδικότητα, σε κλάδο/ειδικότητα της ίδιας ή διαφορετικής βαθμίδας εκπαίδευσης, υπό την προϋπόθεση ότι το πτυχίο αυτό αποτελεί προσόν διορισμού στη συγκεκριμένη ειδικότητα, σύμφωνα με τα άρθρα 12, 13 και 14 του ν. 1566/85, όπως αυτά ισχύουν. Εκπαιδευτικός που κατέχει περισσότερα πτυχία, τα οποία, κατά τα αναφερόμενα στο πρώτο εδάφιο, αποτελούν προσόντα διορισμού σε κλάδους/ειδικότητες εκπαιδευτικών της Α/θμιας και Β/θμιας Εκπ/σης, μπορεί να αιτείται απόδοση δεύτερης ειδικότητας μόνο για ένα από αυτά.

Η απόδοση της δεύτερης ειδικότητας γίνεται με απόφαση του περιφερειακού διευθυντή εκπαίδευσης, ύστερα από πρόταση του οικείου ανώτερου περιφερειακού υπηρεσιακού συμβουλίου. Η απόφαση ισχύει από την ημερομηνία έκδοσής της και μέχρι την αποχώρηση του εκπαιδευτικού από την υπηρεσία».  

Ο Υπουργός Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων Νίκος Φίλης σημειώνει ότι κατά τη διάρκεια του σχολ. έτους 2006-2007 εφαρμόστηκε πιλοτικά η διδασκαλία της Ισπανικής σε 6 Γυμνάσια όλης της χώρας (ΦΕΚ 1115, τχ. Β΄/16-08-2006). Στο πλαίσιο της πιλοτικής εφαρμογής καθορίστηκε με το ίδιο ΦΕΚ «Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών για τη διδασκαλία της Ισπανικής γλώσσας στις Α΄, Β΄ και Γ΄ τάξεις του Γυμνασίου». Κατά το σχολικό έτος 2008-2009, η διδασκαλία της Ισπανικής γλώσσας συνεχίστηκε και στις τρεις τάξεις των 6 Γυμνασίων, ενώ επεκτάθηκε και σε άλλα 7 Γυμνάσια με σχετική Υπουργική Απόφαση (η αρ. πρωτ. 95196/Γ2/17-7-2008 Υπουργική Απόφαση).

Για την εφαρμογή του πιλοτικού προγράμματος διδασκαλίας της Ισπανικής γλώσσας στα παραπάνω σχολεία προσλήφθηκαν με την υπ΄αριθμ. 97372/Δ2/22-09-2006 (ΦΕΚ 1426, τχ. Β΄, 27-09-2006) Υ.Α. καθώς και με την υπ’ αριθμ. 110842/Δ2/29-8-2008 (ΦΕΚ 1743, τχ. Β΄/29-08-2008) Υ.Α., ωρομίσθιοι εκπαιδευτικοί που πληρούσαν τις ακόλουθες προϋποθέσεις: ήταν κάτοχοι Πτυχίου Τμήματος Ισπανικής Γλώσσας και Φιλολογίας ή πτυχίου τμήματος Ιταλικής και Ισπανικής Γλώσσας και Φιλολογίας με κατεύθυνση Ισπανικής Γλώσσας και Φιλολογίας Πανεπιστημίου της ημεδαπής ή ισότιμο αντιστοίχου ειδικότητας ομοταγούς ιδρύματος της αλλοδαπής ή πτυχίου προγράμματος σπουδών «Ισπανική Γλώσσα και Πολιτισμός» του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου. Στην συνέχεια, με την υπ’ αρ. πρωτ. 105954/Γ2/03-09-2009 ΥΑ (ΦΕΚ 1890, τ. Β΄ /04-09-2009) η Ισπανική γλώσσα εισήχθη στο Ωρολόγιο Πρόγραμμα του Ημερησίου Γυμνασίου, ως B΄ ξένη γλώσσα, παράλληλα με τη Γερμανική, τη Γαλλική και την Ιταλική γλώσσα.

Ο κλάδος ΠΕ 40 Ισπανικής συστάθηκε με την υπ’ αρ. 43140α /Δ2/17-08-2009 Κ.Υ.Α (ΦΕΚ 1802 τ. Β΄/31-08-2009), δηλαδή μεταγενέστερα της τελευταίας προκήρυξης του ΑΣΕΠ για πλήρωση θέσεων εκπαιδευτικών λειτουργών (με αρ. 3Π/2008 – ΦΕΚ 516/08-10-2008). Ως εκ τούτου, δεν υφίσταται κανένας μόνιμος καθηγητής Ισπανικής γλώσσας. Εντούτοις, σύμφωνα με την υπ’αριθμ. 71103/Γ2/24-06-2011 (ΦΕΚ Β΄ 1575) Υ.Α. του ΥΠ.Π.Ε.Θ. για τη διδασκαλία της Β΄ ξένης γλώσσας στο Γυμνάσιο, αναφέρεται ως προϋπόθεση για τη διδασκαλία της δεύτερης ξένης γλώσσας (Γαλλικής, Γερμανικής, Ιταλικής, Ισπανικής) η ύπαρξη εκπαιδευτικού προσωπικού με οργανική θέση. Το γεγονός αυτό ανέστειλε τη διδασκαλία της Ισπανικής γλώσσας στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσια και Λύκεια), δεδομένου ότι στον κλάδο ΠΕ40 Ισπανικής γλώσσας δεν υφίσταται εκπαιδευτικό προσωπικό με οργανική θέση ανά την επικράτεια.

Για το έγγραφο πατήστε εδώ.