Εργαλειοθήκη Προσβασιμότητας
Πατήστε εδώ. Θα μεταφερθείτε εκτός ιστοτόπου ώστε να δείτε το βίντεο
09-12-16 H Ομιλία του Κώστα Γαβρόγλου στη συζήτηση για τον προϋπολογισμό στη Βουλή
Μιλώντας σήμερα στη Βουλή στη συζήτηση για τον προϋπολογισμό του 2017 ο υπουργός Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων Κώστας Γαβρόγλου είπε:
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Δεν θα σας κουράσω, επαναλαμβάνοντας τις ολέθριες συνέπειες της κρίσης στην εκπαίδευση. Είναι γνωστές σε όλες και όλους, ακόμη και αν κάποιοι δεν θέλουν να τις αναγνωρίσουν δημόσια. Στόχος και κεντρική πολιτική μας επιλογή είναι να διαμορφώσουμε το σχολείο που μας επιτρέπουν οι σαφείς ενδείξεις μιας έστω δειλής αναπτυξιακής πορείας, αφήνοντας πίσω μας το σχολείο της κρίσης.
Ας αναφερθούμε πρώτα στις δαπάνες για την εκπαίδευση: Για πρώτη φορά μετά τα τελευταία πέντε χρόνια αυξήθηκαν το κονδύλια για την παιδεία. Η αύξηση αυτή, αν και μικρή ποσοστιαία, μεταφράζεται σε 250.000.000 ευρώ, ποσό που θα ανακουφίσει τουλάχιστον κάποιες από τις επείγουσες ανάγκες της εκπαίδευσης. Επιπλέον, για την υποστήριξη των αναπτυξιακών μας πρωτοβουλιών, έχουμε εξασφαλίσει από ευρωπαϊκούς χρηματοδοτικούς μηχανισμούς, άλλα 100.000.000 ευρώ ανά έτος μέχρι το 2020.
Εδώ και σχεδόν δύο χρόνια, προσπαθούμε να κάνουμε να ορθοποδήσει μια δημόσια εκπαίδευση, θεσμικά υπονομευμένη, υλικοτεχνικά ρημαγμένη και με ανθρώπινο δυναμικό που η ίδια η Πολιτεία είχε απαξιώσει. Η πολιτική μας κινείται σε δύο κατευθύνσεις: κατοχυρώνουμε πρώτα και ταυτοχρόνως βελτιώνουμε όσα έχουν ήδη γίνει και σχεδιάζουμε νέες πρωτοβουλίες στην κατεύθυνση της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης. Δεν θα ήθελα να υποσχεθώ μεγαλεπήβολες ρυθμίσεις, αλλά θα ήθελα να υπογραμμίσω την σημασία ενίσχυσης και βελτίωσης όσων έχουν αρχίσει να γίνονται.
Και δεν είναι λίγα ούτε αμελητέα όσα έχουν ήδη επιτευχθεί.
Για πρώτη φορά μετά από δεκαετίες όλα τα δημόσια σχολεία άρχισαν να λειτουργούν “κανονικά” από την πρώτη μέρα της σχολικής χρονιάς – επιτυχία που οφείλεται στο συστηματικό προγραμματισμό του Υπουργείου. Γενικεύτηκε το ενιαίο ολοήμερο σχολείο στα δημοτικά. Το γυμνάσιο γίνεται εκπαιδευτικά πιο φιλικό στους μαθητές, χωρίς πολλές εξετάσεις, επιμηκύναμε τον ωφέλιμο διδακτικό του χρόνο, και καθιερώσαμε την ταχύρρυθμη ενισχυτική διδασκαλία για τους μαθητές που δεν θα πετύχουν προβιβάσιμο βαθμό σε κάποια από τα μαθήματα. Επιτροπές του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΙΕΠ) προχώρησαν σε εξορθολογισμό της διδακτέας ύλης και εξέδωσαν εκσυγχρονισμένες οδηγίες διδασκαλίας των μαθημάτων Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης. Επίσης, δημοσιεύτηκαν νέα προγράμματα σπουδών για τις ξένες γλώσσες, συμβατά με τα επίπεδα γλωσσομάθειας που αναγνωρίζονται διεθνώς και νέα προγράμματα για τα θρησκευτικά, συμβατά με τις σύγχρονες διδακτικές μεθόδους και επιστημονικά τεκμηριωμένα ως προς τις γνώσεις για τις άλλες θρησκείες, με κορμό βέβαια την Ορθοδοξία. Η Επαγγελματική εκπαίδευση έχει αναβαθμιστεί με επικαιροποιημένα ωρολόγια προγράμματα και προγράμματα σπουδών. Μετά πολλά χρόνια, θεσμοθετήσαμε και υλοποιούμε την παιδαγωγικά ορθή συμπερίληψη των παιδιών με ειδικές ανάγκες στα σχολεία, αποκαθιστώντας μια αδικία που είχε συντελεστεί κατά μιας ιδιαίτερα ευαίσθητης ομάδας συμπολιτών μας. Ορθολογικοποιήσαμε πολλές από τις διαδικασίες που διέπουν την καθημερινή λειτουργία των ΑΕΙ. Τέλος, αντιμετωπίσαμε με επιτυχία μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της χώρας μας αυτήν την περίοδο: την εκπαίδευση των προσφυγόπουλων. Εξασφαλίσαμε χρηματοδότηση και από διεθνείς φορείς και δημιουργήσαμε τον απαραίτητο μηχανισμό για την υλοποίηση προγραμμάτων εκπαίδευσης προσφύγων. Σύντομα όλα τα προσφυγόπουλα θα φοιτούν στις αντίστοιχες δομές.
Έγιναν πολλά και όλα όσα έγιναν, στις συνθήκες που πραγματοποιήθηκαν, αποτελούν άθλο.
Όμως μένουν πολλά να γίνουν ακόμη. Μένουν να γίνουν πολλά προκειμένου να γίνουν καθεστώς όλα όσα έπρεπε να είχαν γίνει εδώ και πολλά χρόνια. Χρειάζεται ωστόσο συνεχής επαγρύπνηση. Σε έναν τόσο περίπλοκο θεσμό όπως η δημόσια εκπαίδευση, που έχει υποστεί τόσα δεινά και έχει τόσο βάναυσα απαξιωθεί, η εδραίωση της κανονικότητας δεν είναι κάτι που γίνεται μονάχα με νόμους και διατάξεις. Χρειάζεται και μία συζήτηση με την κοινωνία για να αρχίζουν να αλλάζουν νοοτροπίες και παθογένειες που διαμορφώθηκαν εδώ και δεκαετίες και οι οποίες υπονομεύουν την ουσιαστική λειτουργία των εκπαιδευτικών μας θεσμών.
Εδραίωση των πρωτοβουλιών μας και παραπέρα βελτίωση, λοιπόν.
Στην εκπαίδευση των νηπίων, την υποχρεωτικότητα της οποίας έχουμε πρόθεση να γενικεύσουμε και στα προνήπια αλλά και να εκσυγχρονίσουμε, ανανεώνουμε τα αναλυτικά προγράμματα και εισάγουμε νέες παιδαγωγικές μεθόδους όπως είναι η διαφοροποιημένη παιδαγωγική.
Στα δημοτικά σχολεία, θα επεκτείνουμε τη λειτουργία του ενιαίου τύπου ολοήμερου, ώστε να συμπεριλάβει και τα μονοθέσια, τα διθέσια και τα τριθέσια δημοτικά σχολεία. Ταυτόχρονα, θα βελτιώσουμε την υλοποίηση του προγράμματος κατά τις απογευματινές ώρες, ώστε η φοίτηση των μαθητών σε αυτά να αποκτήσει ουσιαστικό παιδαγωγικό χαρακτήρα, και να λειτουργήσει θετικά, ιδιαίτερα για τους μαθητές που προέρχονται από τα πιο στερημένα κοινωνικά περιβάλλοντα.
Στα Γυμνάσια, σχεδιάζουμε την καθιέρωση του θεσμού της Θεματικής Εβδομάδας που φέτος θα είναι αφιερωμένη στην Αγωγή Υγείας με έμφαση στις εξαρτήσεις, τη διατροφή και τις έμφυλες σχέσεις. Παράλληλα, σε ολόκληρη την υποχρεωτική εκπαίδευση ξεκινά πιλοτικό πρόγραμμα περιγραφικής αξιολόγησης που σταδιακά θα επεκταθεί σε όλα τα σχολεία το 2018-9.
Επιδιώκουμε να ενισχυθούν οι αρμοδιότητες του συλλόγου διδασκόντων και συνεπώς η αυτονομία της σχολικής μονάδας, ώστε να απεμπλακεί η λειτουργία της από την καθηλωτική γραφειοκρατία. Οι διαδικασίες του σχεδιασμού και της αποτίμησης του εκπαιδευτικού έργου που σταδιακά θα εισαχθούν θα αποτελούν εσωτερική υπόθεση των σχολικών μονάδων και σε καμία περίπτωση δεν θα έχουν τιμωρητικό χαρακτήρα ούτε βέβαια θα συνδέονται με μισθούς ή απολύσεις. Αντίθετα, στόχος είναι να δημιουργηθεί μια κουλτούρα συνεργατικού σχεδιασμού με σκοπό τη βελτίωση της ποιότητας της παιδαγωγικής πράξης, μέσα σε κλίμα εμπιστοσύνης και ασφάλειας. Τέτοιου τύπου αυτοαξιολογήσεις θα αναδείξουν τις πρωτοποριακές δράσεις που γίνονται ήδη με πρωτοβουλία εκπαιδευτικών σε πολλά από τα σχολεία μας. Στις αυτοαξιολογήσεις, όμως, των σχολικών μονάδων θα καταγραφούν και οι υποχρεώσεις της Πολιτείας που σε πολλούς τομείς υπολείπονται.
Το Λύκειο αποτελεί το πιο σύνθετο πεδίο στο οποίο είναι απαραίτητο να παρέμβουμε. Χρειάζεται να αποκατασταθεί η αυτονομία του ως εκπαιδευτικής βαθμίδας. Ιδιαίτερα κρίσιμη είναι η αναβάθμιση των δύο τελευταίων τάξεων του Λυκείου, την ουσιαστική λειτουργία των οποίων όλη η κοινωνία έχει εκχωρήσει στα φροντιστήρια. Είναι απαραίτητο το Λύκειο να απονέμει ένα αξιόπιστο Εθνικό Απολυτήριο που θα αποτελέσει και τη βάση για το νέο σύστημα εισαγωγής στο Πανεπιστήμιο. Άμεσα η Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής, αξιοποιώντας τις προτάσεις που διαμορφώθηκαν στη διάρκεια του Εθνικού και Κοινωνικού Διαλόγου, τις επεξεργασίες του ΙΕΠ, τις απόψεις εμπειρογνωμόνων, των εκπαιδευτικών φορέων, αλλά και προτάσεων που έχουν διατυπωθεί τα τελευταία 20 χρόνια, μέσα από ένα διάλογο που θα μεταδίδεται και από το Κανάλι της Βουλής, καλείται να καταλήξει σε ένα πλαίσιο προτάσεων, για το τετράπτυχο «Αναβάθμιση τελευταίων τάξεων του Λυκείου, αξιόπιστο Εθνικό Απολυτήριο, κατάργηση Πανελληνίων, και αναμόρφωση των πρώτων ετών των ΑΕΙ».
Ελπίζουμε μέχρι τον Μάρτιο να ολοκληρωθούν οι συζητήσεις ώστε να ληφθούν οι απαραίτητες πολιτικές αποφάσεις και να γνωρίζουν όσοι θα είναι στην πρώτη Λυκείου ποιο θα είναι το νέο σύστημα. Να προγραμματίσουμε δηλαδή σε βάθος τριετίας. Μέχρι τότε θα ισχύουν οι Πανελλήνιες με τη σημερινή τους μορφή.
Ο Ενιαίος Χώρος της Ανώτατης Εκπαίδευσης είναι το άλλο μεγάλο πεδίο που αφορά την εκπαιδευτική μεταρρύθμιση. Είναι απαραίτητο να υπάρξει ώσμωση ανάμεσα στα Πανεπιστήμια, τα ΤΕΙ και τα ερευνητικά κέντρα, έτσι ώστε να προωθηθεί πιο αποτελεσματικά η παραγωγή γνώσης.
Ο μεγάλος στόχος εδώ είναι η διατήρηση και ενίσχυση της αυτονομίας των Πανεπιστημίων και η απρόσκοπτη στήριξη της ερευνητικής και εκπαιδευτικής τους δράσης. Καθοριστικής σημασίας είναι η δημιουργία ενός ευέλικτου ΕΛΚΕ, που, απαλλαγμένος από την υπέρμετρη γραφειοκρατία, θα διαχειρίζεται αποτελεσματικά τα ερευνητικά κονδύλια και θα υποστηρίζει μέλη ΔΕΠ και νέους ερευνητές στην απορρόφηση των ερευνητικών κονδυλίων. Μόνο μέσα από ένα τέτοιο υποστηρικτικό πλέγμα θα θωρακιστούν οι προπτυχιακές και οι μεταπτυχιακές σπουδές από τον κίνδυνο υποβάθμισής τους, κυρίως λόγω υποχρηματοδότησης και μη ανανέωσης του διδακτικού προσωπικού των Πανεπιστημίων.
Αφήσαμε για το τέλος την στήριξη των εκπαιδευτικών λειτουργών. Όχι επειδή το θεωρούμε δευτερεύον, αλλά ίσα ίσα, επειδή το θεωρούμε εξαιρετικά σημαντικό και κρίσιμο. Άλλωστε, στη δική τους συμβολή και ενεργό συμμετοχή στηρίζουμε την αισιοδοξία μας για την επιτυχία του εγχειρήματος. Ανάμεσα στις προτεραιότητες του υπουργείου είναι η δημιουργία Κεντρικής Υποστηρικτικής Δομής της Εκπαιδευτικής Κοινότητας η οποία, ανάμεσα σε άλλα, θα έχει την ευθύνη των προγραμμάτων επιμόρφωσης.
Η μεγάλη εικόνα της εκπαίδευσης δεν αφορά μόνο τις τυπικές βαθμίδες της εκπαίδευσης. Αφορά και τον τρόπο που συναντιέται με τη γνώση ολόκληρη η κοινωνία. Οι Βιβλιοθήκες, όπως και τα Αρχεία, πρέπει να γίνουν ζωντανές κοιτίδες πολιτισμού στον ιστό των πόλεων. Μια από τις πιο σημαντικές πρωτοβουλίες προς την κατεύθυνση αυτή, είναι η επανεκκίνηση της Εθνικής Βιβλιοθήκης στη νέα της έδρα και ο επανασχεδιασμός των δράσεών της. Η διασύνδεσή της με τις δημόσιες βιβλιοθήκες της χώρας φιλοδοξούμε να πυροδοτήσει μία νέα πολιτική για το βιβλίο και την ανάγνωση.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Η μεγάλη πρόκληση που αντιμετωπίζει το Υπουργείο Παιδείας είναι να θωρακίσει τόσο τους εκπαιδευτικούς όλων των βαθμίδων όσο και τους νέους και τις νέες της χώρας, τους μαθητές και τις μαθήτριες, τις φοιτήτριες και τους φοιτητές. Το όραμά μας παραμένει μια παιδεία που εμπνέεται από τις δημοκρατικές και ανθρωπιστικές αξίες. Στόχος μας είναι να φτιάξουμε μια κοινωνία συμπερίληψης και όχι μια κοινωνία αποκλεισμού. Πρόκειται για αξίες και κοινωνικές στάσεις που μπορούν και πρέπει να διδάσκονται. Υπάρχει, άλλωστε, το παράδειγμα εξαιρετικών πρωτοβουλιών που υλοποιούν πολλοί εκπαιδευτικοί και μάλιστα αφιλοκερδώς. Το υπουργείο πρέπει να ενισχύσει τέτοιες πρωτοβουλίες, να στηρίξει δράσεις που μετατρέπουν τα σχολεία, τα Πανεπιστήμια και τα ΤΕΙ από χώρους μετάδοσης γνώσης σε κοινότητες που διαμορφώνουν δημιουργικούς και υπεύθυνους πολίτες. Και τότε θα μπορέσουμε εκ νέου, στο πρόσωπο κάθε εκπαιδευτικού, να δούμε ξανά τον κοινωνικό λειτουργό.
Όσα πρέπει να γίνουν είναι πολλά – αρκετά είναι και δύσκολα. Ορισμένα από όσα προτείνουμε αποτελούν την συμβολή της δικής μας Αριστεράς στη σύνθεση σημαντικών προβληματισμών που εκφράζονται στην Ευρώπη. Στόχος μας είναι να καταφέρει η δημόσια εκπαίδευση να αποκτήσει το κύρος και την αίγλη που ιστορικά της αναλογεί. Για να γίνει, όμως, κάτι τέτοιο πρέπει να ξαναβρούμε ως κοινωνία την κανονικότητά μας. Και αυτό το εγχείρημα δεν μπορεί να ολοκληρωθεί, αν δεν υπάρξει μία στοιχειώδης πολιτική και κοινωνική συναίνεση.
09-12-16 Στέγαση 137 φοιτητών από το ΙΝΕΔΙΒΙΜ
Στην κάλυψη αναγκών στέγασης 137 φοιτητών προέβη σήμερα με Απόφαση Διοικητικού Συμβουλίου, η Διοίκηση του Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ. ικανοποιώντας το πρόσφατο αίτημα του αναπληρωτή Πρύτανη Φοιτητικής Μέριμνας Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, καθηγητή κου Γεωργίου Ε. Πολυμενέα για το ακαδημαϊκό έτος 2016-2017.
Συγκεκριμένα ενέκρινε πίστωση που θα καλυφθεί από έκτακτη επιχορήγηση του Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ. από το Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων για τη διενέργεια Διαγωνισμού με σκοπό τη μίσθωση 69 δίκλινων δωματίων όσον αφορά την στέγαση των 137 φοιτητών (δικαιούχων στέγασης του ΕΚΠΑ) έως 31-8-2017, λόγω αδυναμίας στέγασής τους στην Φοιτητική Εστία του Πανεπιστημίου Αθηνών (ΦΕΠΑ).
Το Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ. ανταποκρίθηκε άμεσα σε αυτή τη δύσκολη συγκυρία στο αίτημα του Πανεπιστημίου για τη διαχείριση του θέματος, φροντίζοντας να εξασφαλίσει πραγματική ισότητα ως προς τις ευκαιρίες στέγασης των φοιτητών που βρέθηκαν σε ανάγκη
09-12-16 Προσωρινός αξιολογικός πίνακας εκπαιδευτικών κλάδου ΠΕ11 για το Ευρ.σχολείο των Βρυξελλών ΙΙΙ
09-12-16 Πρόσκληση σε εκπαιδευτικούς, εγγεγραμένους στους πίνακες αναπληρωτών, για την εκπαίδευση των προσφύγων
Από το Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων ανακοινώνεται ότι με την αριθμ. 210616/Ε2/9-12-2016 υ.α. η οποία εκκρεμεί για δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, καλούνται οι εκπαιδευτικοί των κλάδων ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ06, ΠΕ08, ΠΕ11, ΠΕ18.41, ΠΕ19-ΠΕ20, ΠΕ32, ΠΕ60 και ΠΕ70, οι οποίοι είναι εγγεγραμμένοι στους υφιστάμενους ενιαίους πίνακες αναπληρωτών γενικής εκπαίδευσης σχολικού έτους 2016-2017 και επιθυμούν να προσληφθούν ως αναπληρωτές πλήρους ωραρίου (για τον κλάδο ΠΕ60) ή αναπληρωτές πλήρους ή/και μειωμένου ωραρίου (για τους λοιπούς κλάδους) σε Δομές Υποδοχής για την Εκπαίδευση των Προσφύγων (ΔΥΕΠ), εφόσον δεν έχουν ήδη υποβάλει σχετική αίτηση στο πλαίσιο των αριθμ. 161729/Ε2/30-09-2016 (ΦΕΚ 3168/τ.Β΄/03-10-2016, ΑΔΑ: ΨΓΚ64653ΠΣ-ΒΡ6) και 164751/Ε1/05-10-2016 (ΦΕΚ 3210/τ.Β΄/05-10-2016, ΑΔΑ: 6Λ544653ΠΣ-2ΘΙ) υ.α., να συμπληρώσουν, σχετικά, την ηλεκτρονική αίτησή τους στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Διαχείρισης Προσωπικού Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης (Ο.Π.Σ.Υ.Δ.), https://opsyd.sch.gr/. Στους εκπαιδευτικούς που έχουν ήδη υποβάλει σχετική αίτηση για πρόσληψη σε ΔΥΕΠ στο πλαίσιο των ως άνω υ.α. παρέχεται η δυνατότητα τροποποίησης/συμπλήρωσης της υφιστάμενης αίτησης.
Με την παρούσα διαδικασία δεν υποβάλλουν αίτηση οι εκπαιδευτικοί που έχουν ήδη προσληφθεί ως αναπληρωτές πλήρους ή μειωμένου ωραρίου κατά το τρέχον σχολικό έτος (από τους πίνακες Γενικής Εκπαίδευσης ή τους πίνακες Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης, ανεξαρτήτως κλάδου πρόσληψης), εξαιρουμένων των εκπαιδευτικών που έχουν ήδη προσληφθεί ως αναπληρωτές μειωμένου ωραρίου (και απασχολούνται) σε ΔΥΕΠ και στους οποίους παρέχεται, κατ’ εξαίρεση, η δυνατότητα τροποποίησης της ήδη υπάρχουσας αίτησης, μόνο, για πρόσληψη/αναβάθμιση με πλήρες ωράριο σε οποιαδήποτε ΔΥΕΠ.
Στους ενδιαφερόμενους παρέχεται πρόσβαση στην ηλεκτρονική σελίδα του Ο.Π.ΣΥ.Δ. (https://opsyd.sch.gr/) από σήμερα Παρασκευή 9 Δεκεμβρίου 2016. Η καταληκτική ημερομηνία υποβολής των αιτήσεων θα καθοριστεί με τη δημοσίευση σε ΦΕΚ της ως άνω υπουργικής απόφασης.
09-12-16 Υπουργική Διάσκεψη σχετικά με το Σχέδιο Δράσης για την Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη στη Μεσόγειο
Στις 8-9 Δεκεμβρίου 2016 πραγματοποιήθηκε στη Λευκωσία Υπουργική Διάσκεψη για το Σχέδιο Δράσης για την Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη στη Μεσόγειο. Στη συνάντηση συμμετείχαν Υπουργοί Παιδείας, Υφυπουργοί Παιδείας και Γενικοί Γραμματείς από 25 χώρες της Μεσογείου αλλά και Διεθνείς Οργανισμοί (UNESCO, UNEP, UNECE, League of Arab States).
Κύριο θέμα της Συνόδου αποτέλεσε η υιοθέτηση και υπογραφή του «Στρατηγικού Σχεδίου Δράσης για την εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη στη Μεσόγειο», το οποίο αποτελεί προϊόν συμμετοχικής διαδικασίας μεταξύ χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Μεσογείου, ως πλαίσιο για την υλοποίηση της Μεσογειακής Στρατηγικής για την Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη. Σε συνέχεια της Στρατηγικής, που είχε υιοθετηθεί το 2014 στην Αθήνα κατά την Υπουργική Διάσκεψη για το Περιβάλλον και την Κλιματική Αλλαγή, στο πλαίσιο της Ένωσης για τη Μεσόγειο (UfM) η Υπουργική Διακήρυξη της Λευκωσίας στοχεύει να ενισχύσει την Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη στην περιοχή της Μεσογείου στο πλαίσιο της «Εκπαίδευσης 2030».
Την Ελλάδα εκπροσώπησε, στη θέση του Υπουργού, ο Υφυπουργός Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων κ. Δ. Μπαξεβανάκης ο οποίος συμμετείχε στο Προεδρείο της Διάσκεψης και παρουσίασε σε σχετική ομιλία του τον τρόπο που αναμένεται να υλοποιηθεί το Σχέδιο Δράσης για την Αειφορία στην Ελλάδα σε συνάρτηση με το έως τώρα πλαίσιο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης.
Στο περιθώριο των εργασιών της διήμερης Μεσογειακής Συνόδου, ο Υφυπουργός συναντήθηκε με τον Υπουργό Παιδείας και Πολιτισμού της Κύπρου κ. Καδή με τον οποίο συζήτησαν θέματα εγγραφών Ελλήνων ομογενών, αποφοίτων Κυπριακών Σχολείων στα Ανώτερα και Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα της Ελλάδας και μετεγγραφών φοιτητών Κυπριακής καταγωγής. Επιπλέον, συζητήθηκε η ανανέωση και ο εμπλουτισμός του ισχύοντος Μνημονίου Εκπαιδευτικής Συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών.
ΟΜΙΛΙΑ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΥ
Αξιότιμες κυρίες και κύριοι
Με χαρά παρευρίσκομαι, εκ μέρους της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων της Ελλάδας. Θα ήθελα να ευχαριστήσω θερμά τον Υπουργό Παιδείας και Πολιτισμού της Κυπριακής Δημοκρατίας για τη διοργάνωση και φιλοξενία της συνάντησης και για την ευκαιρία που μας δίνεται να συζητήσουμε το Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο Ανάπτυξη στην Μεσόγειο. Θα ήθελα να τονίσω ότι η Ελλάδα στηρίζει εξ αρχής την προσπάθεια αυτή, με τη συμμετοχή της στη σύνταξη της Στρατηγικής για την Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη στη Μεσόγειο, όπως εγκρίθηκε από τους Υπουργούς Περιβάλλοντος, στη Διακήρυξη της Αθήνας (2014) κατά την ελληνική Προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Πιστεύουμε ότι η συνεργασία για την υλοποίηση μιας κοινής στρατηγικής για το χώρο της Μεσογείου θα συμβάλει σημαντικά στην αντιμετώπιση προβλημάτων που προκύπτουν από την παρούσα οικονομική κρίση και των περιβαλλοντικών προκλήσεων που υποβαθμίζουν την ποιότητα της ζωής των πολιτών.
Καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε τις κοινές προκλήσεις μέσα από στοχευμένες ενέργειες, όπως το συγκεκριμένο Σχέδιο Δράσης, το οποίο μπορεί να διευκολύνει στην ανάπτυξη εθνικών πολιτικών, συνεργασιών και κοινών δράσεων μεταξύ των κρατών σε περιφερειακό επίπεδο, με στόχο τη διατήρηση συνθηκών ειρήνης στην περιοχή και την προώθηση της αειφόρου ανάπτυξης. Η Ελλάδα, ως μέλος της πρωτοβουλίας, στηρίζει το Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο Ανάπτυξη στη Μεσόγειο, το οποίο θα αποτελέσει εργαλείο υλοποίησης των ανωτέρω. Επιπλέον, κατανοούμε ότι οι στόχοι του Σχεδίου Δράσης συσχετίζονται και με άλλες διεθνείς δεσμεύσεις για την Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη, όπως η Σύμβαση Πλαίσιο για την Κλιματική Αλλαγή των Ηνωμένων Εθνών. Παράλληλα, όσον αφορά την υλοποίηση κοινών προγραμμάτων για τις χώρες της Μεσογείου, αναγνωρίζουμε ως σημαντική τη διασύνδεση υφιστάμενων δικτύων εκπαίδευσης όπως αυτά της UNESCO (UNESCO Chairs, Associated Schools) ή άλλα περιφερειακά ή εθνικά δίκτυα.
Θεωρούμε ότι η Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη είναι κάτι περισσότερο από διδασκαλία. Αποτελεί καθημερινή πρακτική και στάση ζωής, κατά την οποία μαθητές και εκπαιδευτικοί καλούνται να ενσωματώσουν τις αρχές της αειφορίας στην καθημερινότητά τους, συμπεριλαμβανομένης της τυπικής και μη τυπικής εκπαίδευσης και της δια βίου μάθησης. Είναι κατ’ εξοχήν εκπαίδευση για τη δημοκρατία, αφού όλα τα ζητήματα που αφορούν τους 17 στόχους της Βιώσιμης Ανάπτυξης έχουν κοινωνικοπολιτικά αίτια και άρα η λύση τους προϋποθέτει μια μετασχηματιστική προσέγγιση της εκπαίδευσης με στόχο τη διαμόρφωση κριτικά σκεπτόμενων ενεργών πολιτών και την ανάπτυξη της ικανότητάς τους για ατομική και συλλογική δράση.
Ως προς τη δική μας συμβολή θα ήθελα να αναφερθώ εν συντομία στην 25ετή εμπειρία της Ελλάδας στην εφαρμογή της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και στις άμεσες ενέργειες που δρομολογούμε κατά το τελευταίο έτος για τη μετεξέλιξή της σε Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη.
Στην Ελλάδα τα τελευταία 20 χρόνια λειτουργεί ένα δίκτυο 53 Κέντρων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Τα ΚΠΕ παρέχουν εκπαιδευτικά προγράμματα σε μαθητές όλων των βαθμίδων της τυπικής εκπαίδευσης και διευκολύνουν τη συνεργασία ανάμεσα στα σχολεία μέσω των δικτύων που αναπτύσσουν. Ταυτόχρονα τα ΚΠΕ αποτελούν το μοναδικό θεσμικό φορέα, ο οποίος παρέχει συστηματική επιμόρφωση σε ζητήματα αειφορίας και ολικής προσέγγισης του σχολείου στους υπηρετούντες εκπαιδευτικούς. Επιπλέον, τα ΚΠΕ προωθούν και ενισχύουν την εκπαίδευση της κοινότητας, απευθυνόμενα σε ομάδες επαγγελματιών, ενώ παράλληλα αποτελούν ένα κόμβο επικοινωνίας και διαβούλευσης οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης, κυβερνητικών και μη κυβερνητικών οργανώσεων και εκπαιδευτικών ιδρυμάτων.
Στα σχολεία εφαρμόζονται προγράμματα σχολικών δραστηριοτήτων (Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, Αγωγής Υγείας και Πολιτιστικών Δραστηριοτήτων) στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση, εντός και εκτός ωρολογίου προγράμματος, με εθελοντικό χαρακτήρα για εκπαιδευτικούς και μαθητές. Η υποστήριξη όλων αυτών των προγραμμάτων γίνεται από τους Υπεύθυνους Σχολικών Δραστηριοτήτων σε κάθε Διεύθυνση Εκπαίδευσης.
Κάνοντας, εντούτοις, μια πρώτη αποτίμηση των έως τώρα δράσεων καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι είναι ώριμη πλέον η μετάβαση, από τις διαχωρισμένες δράσεις σε μια ολοκληρωμένη πρόταση Εκπαίδευσης για την Αειφορία. Σε αυτό το πλαίσιο σχεδιάζουμε τα εξής σε συνάφεια με τους άξονες προτεραιότητας του υπό συζήτηση σχεδίου Δράσης:
α) Σε συνάφεια με τους άξονες προτεραιότητας 2 και 3, σχεδιάζεται η δημιουργία νομοθετικού πλαισίου της Εκπαίδευσης για την Αειφόρο Ανάπτυξη, η οποία θέτει ως πρωτεύον στόχο την προώθηση της ολικής προσέγγισης του σχολείου με την υιοθέτηση ενοποιημένου πλαισίου ΕΑΑ για όλες τις βαθμίδες της Εκπαίδευσης. Στο σημείο αυτό θα ήθελα να αναφέρω ως καλή πρακτική και απτό παράδειγμα ολικής προσέγγισης της σχολικής κοινότητας, τη δράση ανακύκλωσης του σχολικού χαρτιού, την οποία σχεδιάζουμε για όλα τα σχολεία της χώρας. Ο σχεδιασμός της δράσης προβλέπει συνέργειες ανάμεσα σε όλους τους φορείς της εκπαιδευτικής κοινότητας (εκπαιδευτικούς – μαθητές – γονείς) και τους ΟΤΑ. Εκτός από τα προφανή περιβαλλοντικά οφέλη της ανακύκλωσης, η δράση είναι ένα συλλογικό εγχείρημα το οποίο στοχεύει στην ενδυνάμωση των σχέσεων συνεργασίας σε πολλαπλά επίπεδα. Το πρόγραμμα προβλέπει ανταποδοτικότητα, ανάλογα με τη συμμετοχή του κάθε σχολείου σε γραφική ύλη.
β) Σε συνάφεια με τον άξονα προτεραιότητας 5, μελετάται η αναμόρφωση των ΚΠΕ και η μετεξέλιξή τους σε Κέντρα για την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και Αειφορία.
Γ) Σε συνάρτηση με τον άξονα προτεραιότητας 6, αναμένεται να χρησιμοποιηθούν οι Τεχνολογίες Πληροφορίας και Επικοινωνίας για την υποστήριξη των εκπαιδευτικών με χαρακτηριστικό παράδειγμα τη δημιουργία ψηφιακού αποθετηρίου του εκπαιδευτικού υλικού με δυνατότητα δημόσιας χρήσης του.
Δ) Επιπλέον, για την καλύτερη διάχυση των στόχων του Παγκόσμιου Σχεδίου Δράσης, ενσωματώσαμε στη φετινή εγκύκλιο εφαρμογής των προγραμμάτων Σχολικών Δραστηριοτήτων τους 17 στόχους, καλώντας τους εκπαιδευτικούς να τους λάβουν υπόψη στην εκπόνηση των προγραμμάτων που θα υλοποιήσουν με τους μαθητές τους.
Ανταποκρινόμενοι, επίσης, στις επείγουσες συνθήκες που δημιούργησαν οι προσφυγικές ροές στη Μεσόγειο και ειδικά στη χώρα μας, στο πλαίσιο της ΕΑΑ ορίσαμε κατά την περυσινή σχολική χρονιά ως θεματικό άξονα σχολικών προγραμμάτων το προσφυγικό ζήτημα και κατά την τρέχουσα χρονιά δόθηκαν οδηγίες στους εκπαιδευτικούς για την προώθηση συνεργασιών ανάμεσα σε δομές εκπαίδευσης προσφύγων και σχολείων της τυπικής εκπαίδευσης.
Κλείνοντας θα ήθελα να αναφερθώ και στη συμβολή της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης στην προώθηση της ΕΑΑ. Σε όλα τα Παιδαγωγικά Τμήματα της χώρας διδάσκεται ως υποχρεωτικό μάθημα η ΕΑΑ, εφοδιάζοντας έτσι τους μελλοντικούς παιδαγωγούς με ανάλογες επαγγελματικές δεξιότητες. Ενώ αξίζει να σημειώσουμε ότι έχουν εκπονηθεί πολλές και σημαντικές έρευνες γύρω από την ΕΑΑ στα Πανεπιστημιακά Ιδρύματα. Στόχος μας είναι η συγκέντρωση, ανάδειξη και αξιοποίηση των ερευνητικών δεδομένων για την προώθηση της εφαρμογής τόσο της ΕΑΑ όσο και των νέων Στόχων της Βιώσιμης Ανάπτυξης.
Ολοκληρώνοντας την παρέμβασή μου, θα ήθελα να εκφράσω τη θετική μας στήριξη ως Υπουργείο Παιδείας της Ελλάδας στην υπουργική αυτή διάσκεψη και να ευχηθώ να ακολουθήσει ένας ουσιαστικός δίαυλος επικοινωνίας μεταξύ όλων των συμβαλλόμενων χωρών για την εφαρμογή συνεργατικών προγραμμάτων και δράσεων που θα προάγουν κοινωνικά και οικονομικά βιώσιμες λύσεις για όλους.
