Εργαλειοθήκη Προσβασιμότητας

07-11-16 Τελετή παράδοσης-παραλαβής στο Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων
Σήμερα στις 13:00 πραγματοποιήθηκε η τελετή παράδοσης-παραλαβής του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων. Η απερχόμενη ηγεσία : O υπουργός Νίκος Φίλης , η αναπληρώτρια υπουργός Σία Αναγνωστοπούλου, ο υφυπουργός Θεοδόσης Πελεγρίνης παρέδωσαν στη νέα ηγεσία του υπουργείου, στον υπουργό Κώστα Γαβρόγλου και στους υφυπουργούς Δημήτρη Μπαξεβανάκη και Κωνσταντίνο Ζουράρι.

07-11-16 Ηλεκτρονική αίτηση μετεγγραφής για τους εισαχθέντες με την κατηγορία των παθήσεων (ποσοστό 5%)
Το Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων ενημερώνει τους ενδιαφερόμενους - εισαχθέντες με την κατηγορία των παθήσεων της υπ’ αρ. Φ.151/17897/Β6 (ΦΕΚ 358 Β΄) ΚΥΑ (ποσοστό 5%), ότι μπορούν να υποβάλλουν ηλεκτρονική αίτηση μετεγγραφής από τη Παρασκευή 11 Νοεμβρίου έως και την Τρίτη 15 Νοεμβρίου 2016.

07-11-16 Ομιλία της Σίας Αναγνωστοπούλου στην τελετή παράδοσης-παραλαβής στο Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων
Γεια σας κι από μένα, θα είμαι πολύ σύντομη μην ανησυχείτε αλλά επειδή θεωρώ ότι πρέπει όταν αποχωρεί ένα υπουργός να κάνει δημόσιο απολογισμό, είμαι υποχρεωμένη να το κάνω, παρά το γεγονός, ότι μετά τους δύο υπουργούς είναι λίγο δύσκολο να μιλήσει κι ένας τρίτος αναπληρωτής. Θέλω να ξεκινήσω λέγοντας ότι η μόνη στρατηγική που είχα όταν ο Πρωθυπουργός με τίμησε με αυτή τη θέση ήταν η δημόσια δωρεάν Παιδεία, στρατηγική αξιακή θέση του ΣΥΡΙΖΑ και της Κυβέρνησης.
Σε αυτό το πλαίσιο αντί για την αλλαγή του dna των Πανεπιστημίων εγώ δήλωνα ένα πράγμα και είχα ένα στόχο. Κατ αρχάς την αιμοδοσία στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα. Θα ξέρετε οι περισσότεροι τις χίλιες θέσεις μελών ΔΕΠ, τις Υποτροφίες και απ’ αυτή τη θέση, θέλω να ευχαριστήσω τον Κυριάκο Αθανασίου, τον Πρόεδρο του ΙΚΥ ο οποίος βοήθησε πάρα πολύ προς αυτή την κατεύθυνση, μια δύσκολη δουλειά, και τον ευχαριστώ πάρα πολύ.
Θέλω να πω ότι δεν μπορείς να κάνεις μία υψηλή πολιτική, να φτιάξεις πάλι τον κόσμο, εάν δεν κρατήσεις τον κόσμο εδώ και κυρίως τους νέους επιστήμονες. Νομίζω ότι σ’ αυτούς τους ελάχιστους μήνες που είχαμε στη διάθεση μας, αυτό το κάναμε. Το δεύτερο είναι ότι το βασικό σημείο της πολιτικής μας ήτανε η εφαρμογή στην πράξη του παραλλήλου προγράμματος που διακήρυξε η Κυβέρνηση με το οποίο δεσμεύτηκε και με το οποίο εκλέχτηκε πέρυσι το Σεπτέμβρη. Πρώτο λοιπόν, ορθολογική κατανομή των πόρων σε συνθήκες πολύ περιορισμένου προϋπολογισμού . Είμαι ευγνώμων στον Ανδρέα Καμπά για την επεξεργασία του για τα πανεπιστημιακά συγγράμματα που κατορθώσαμε να έχουμε, μείωση του προϋπολογισμού κατά 25% δηλαδή 13 με 15 εκατομμύρια και να δώσουμε σε πολύ περισσότερους φοιτητές και σ’ αυτούς με κατατακτήριες εξετάσεις αλλά και του ΕΑΠ, να δώσουμε συγγράμματα δωρεάν και σ΄ αυτούς. Πλήρης απορρόφηση του ΕΣΠΑ.
Να ευχαριστήσω απ’ αυτή τη θέση τον Κωνσταντίνο Νικολόπουλο, τη Χρύσα Τσαγκαρουλάκη, όλους τους υπηρεσιακούς και το Γενικό Γραμματέα που βοήθησαν να γίνει αυτή η απορρόφηση του ΕΣΠΑ και να ανακουφίσουμε πολλές ομάδες του επιστημονικού προσωπικού. Θέλω να πω και θα τα πω στη νέα ηγεσία αν και τα ξέρει ήδη, ότι τελευταία στιγμή καταφέραμε να εξασφαλίσουμε 2.700 υποτροφίες για τους αδύναμους οικονομικά φοιτητές, για να μπορέσουν να σπουδάσουν όλοι όπως και για τους οικονομικά αδυνατούντες να σπουδάσουν φοιτητές. μέσα στα Πανεπιστήμια και ΤΕΙ.
Θέλω να πω για την Ευρωπαϊκή Τράπεζα επενδύσεων, που ολοκληρώνεται επιτέλους κι αυτό το πρόγραμμα που θα δώσει και πάλι ανάσα στα Πανεπιστήμια, νομίζω ότι η υπογραφή θα είναι αρχές Δεκεμβρίου και θέλω να πω και για ένα άλλο θέμα, για το προσφυγικό, τη θερινή Ακαδημία, να ευχαριστήσω τους συνεργάτες που κατόρθωσαν χωρίς σχεδόν καθόλου χρήματα, με συλλογική διαδικασία να φτιάξουνε μια Ακαδημία για τους νέους αυτούς ανθρώπους που πρέπει να ενταχτούν στα Πανεπιστήμια ή στα ΤΕΙ ή οπουδήποτε αλλού. Είχαμε τη χαρά να έρθει προχθές το Συμβούλιο της Ευρώπης εδώ για δημιουργία αυτού του ευρωπαϊκού διαβατηρίου φοίτησης για τους πρόσφυγες, τα κριτήρια δηλαδή που πρέπει να έχουν οι πρόσφυγες.
Ένα άλλο θέμα του παράλληλου προγράμματος ήταν οι μετεγγραφές. Πρώτη φορά στην αρχή της ακαδημαϊκής χρονιάς μέσα σε μία εβδομάδα ολοκληρώθηκαν οι μετεγγραφές, ολοκληρώθηκε η πρώτη φάση.
Να ευχαριστήσω και πάλι τους συνεργάτες μου αλλά και την Υπηρεσία εδώ του Υπουργείου, με την κυρία Μαρούγκα επικεφαλής, που δώσαμε μία μάχη στην κυριολεξία για να εφαρμοστεί η διαλειτουργικότητα, ίσως, κυρία Μαρούγκα για πρώτη φορά στο δικό μας Υπουργείο με μηδέν κόστος. Αυτή η διαλειτουργικότητα θα απαιτούσε ένα εκατομμύριο ευρώ και κατορθώσαμε να την κάνουμε με μηδέν κόστος αλλά με τεράστιο κόπο και κόστος σε ανθρώπινη δουλειά. Σε αυτό το πλαίσιο του παράλληλου προγράμματος εντάσσεται και η πλήρης αναδιάρθρωση του πιο δυναμικού Πανεπιστημίου που είναι το Ανοιχτό Πανεπιστήμιο. Απ’ αυτή τη θέση να ευχαριστήσω τον πρόεδρο τον κύριο Καλδάκη, που κατορθώσαμε να κάνουμε βήματα μπροστά και να καταργηθεί αυτή η επαίσχυντη επιλογή των φοιτητών με κλήρωση αλλά και να φανεί και το κοινωνικό πρόσωπο του Πανεπιστημίου. Πρόσφυγες, κρατούμενοι, δικαίωμα στη φοίτηση κατ’ αρχάς απ’ αυτό το Πανεπιστήμιο.
Να κλείσω τέλος μ αυτήν την προσπάθεια που είπα και στην αρχή, όχι να αλλάξει το dna αλλά όταν είσαι σε κρίση, προσπαθείς να κρατήσεις όρθιες τις δομές και τους ανθρώπους, αυτά που εξασφαλίζουν τη συνοχή της κοινωνίας.
Θέλω να πω για τα Μεταπτυχιακά. Δεν έκανα τα τεράστια βήματα στο θεσμικό επίπεδο, προσπάθησα να είμαι πάρα πολύ προσεκτική. Τα Μεταπτυχιακά λοιπόν για μένα είναι, στη βάση της Δημόσιας και Δωρεάν Παιδείας, δίδακτρα και ποιος αποφασίζει γι’ αυτά τα δίδακτρα. Όταν στην πολιτική ζωή τους τελευταίους μήνες έχει επικρατήσει αυτή η συζήτηση για το Συμβούλιο της Επικρατείας περί Συνταγματικότητας και όλα αυτά, απορώ γιατί κανένας δεν μιλάει γι’ αυτό όταν το ΣτΕ έχει αποφανθεί ότι κατά παρέκκλιση του Συντάγματος τα δίδακτρα τα αποφασίζει ο αρμόδιος Νομοθέτης δηλαδή ο Υπουργός όχι μόνος του ο καθένας. Στην πράξη στα Μεταπτυχιακά εφαρμόζεται ο ενιαίος χώρος για τον οποίον ο νυν υπουργός έχει προσπαθήσει πάρα πολύ όπως και ο κύριος Λιάκος, η Επιτροπή Εθνικού Διαλόγου κλπ. Θέλω λοιπόν να πω ότι ο ενιαίος χώρος μόνο στην πράξη μπορεί να εφαρμοστεί ….
Κι αν αφήνουμε μία παρακαταθήκη στην Πολιτική Ηγεσία, είναι ότι κατορθώσαμε με πάρα πολύ κόπο να έχουμε κοινωνική ειρήνευση στα Πανεπιστήμια και στα ΤΕΙ. Δεν είναι εύκολο, γιατί εκεί χτυπάει η καρδιά του πιο νευραλγικού κομματιού της κοινωνίας και αυτού που είναι και το πιο οραματικό κομμάτι. Η κοινωνική ειρήνευση λοιπόν για μας ήτανε πάρα πολύ σημαντική.
Να ευχαριστήσω από τα βάθη της καρδιάς μου τους συνεργάτες μου. Ήταν λίγοι αλλά ήταν εξαιρετικοί. Υποχρεώθηκαν να δουλέψουν στο κόκκινο πάρα πολλές φορές. Να ευχαριστήσω τους διοικητικούς, Διευθυντές και υπαλλήλους για την άψογη συνεργασία που είχαμε, που ήτανε δύσκολη μερικές φορές, γιατί είναι ένα Υπουργείο δύσκολο και πολύπλοκο, ανοιχτό σε όλη την Κοινωνία, την κυρία Διονυσοπούλου, τον κύριο Μάλλιο, την κυρία Μαρούγκα, ζητώ συγνώμη που δεν μπορώ να αναφέρω όλους, να ευχαριστήσω το Γενικό Γραμματέα, να ευχαριστήσω και τον απερχόμενο Υπουργό για τη συνεργασία μας, άλλοτε εύκολη άλλοτε δύσκολη, όπως γίνεται με ανθρώπους που γνωρίζονται πάρα πολλά χρόνια, αγωνίζονται για τα ίδια πράγματα έχουν τους ίδιους αγώνες και μπορεί να διαφέρει καμιά φορά ο τρόπος υλοποίησης.
Κλείνοντας θέλω να πω ένα πράγμα επειδή άκουσα και τον απερχόμενο Υπουργό. Να πω ότι από αυτόν το χώρο από τον οποίο προέρχομαι και στον οποίον ανήκω από τα 18 μου, το ΚΚΕ εσωτερικού με όλες τις αλλαγές που υπέστη αυτός ο χώρος και στη συνέχεια με αυτή τη λαίλαπα του φιλελευθερισμού, αν ο φιλελευθερισμός αντιμάχεται κάτι, αυτό είναι ο άνθρωπος. Ο άνθρωπος ως οντότητα και ο άνθρωπος ως πολίτης. Αυτό που έμαθα εγώ σε όλη μου τη ζωή και στον πολιτικό χώρο που ανήκω από τα 18 μου και με τους ανθρώπους με τους οποίους ήμουν μαζί είναι να πολεμήσουμε για να κρατήσουμε όρθια την έννοια του πολίτη ως οντότητα. Εκεί κρίνονται για μένα οι Αριστεροί και η Αριστερά. Ο άνθρωπος με ισότητα, με ίσες ευκαιρίες, ίση πρόσβαση στην Εκπαίδευση, όλοι οι άνθρωποι να μπορούν να οραματιστούν κάτι καινούριο και να μπορούν να αποκτήσουν θετικές σκέψεις και για μένα αυτό είναι το σημαντικό.
Και κλείνω με ένα πράγμα. Είμαι ιστορικός και μπορώ να συνδιαλέγομαι ώρες όταν δεν πνίγομαι από την καθημερινότητα με το μεγάλο Χρόνο. Σε όλη μου τη ζωή πολέμησα εναντίον των γκρίζων ζωνών. Πρέπει να υπάρχουν καθαρά πεδία, καθαρές ζώνες. Ήδη από την πρώτη στιγμή που έβαλα το πόδι μου σ αυτό το Υπουργείο έδωσα το στίγμα ότι ως Αριστερή δεν μπορώ τις γκρίζες ζώνες. Σ αυτές τις γκρίζες ζώνες λοιπόν, όπου δημιουργούνται, είτε είναι θέμα Εκκλησίας είτε είναι οποιοδήποτε θέμα όπου ανακατεύονται οι Εξουσίες και δημιουργούνται γκρίζες ζώνες εκεί εγώ θα πολεμήσω και με όλους και όλες που έχουν πολεμήσει τόσα χρόνια.
Ευχαριστώ και καλή επιτυχία

07-11-16 H ομιλία του υπουργού Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων Κώστα Γαβρόγλου στην τελετή παράδοσης-παραλαβής
Καλησπέρα,
Καταλαβαίνετε μετά την ομιλία του Νίκου Φίλη ποιός είναι Υπουργός σε αυτό το Υπουργείο. Και το εννοώ γιατί ενώ μου είναι μία εξαιρετικά δύσκολη μέρα και πολιτικά και συναισθηματικά θεωρώ την τοποθέτηση του Νίκου ως ένα μεγάλο μάθημα δημοκρατίας και στο Υπουργείο μας και για την εκπαίδευση και για την κοινωνία μας. Έτσι πρέπει να γίνονται τα πράγματα.
Θα σταθώ σε μερικά πιο πεζά ζητήματα που θα μας απασχολούν ήδη από αύριο ευχαριστώντας βεβαίως και το εννοώ πολύ την Σία Αναγνωστοπούλου, τον Κώστα Φωτάκη, τον Θεοδόση Πελεγρίνη και βεβαίως τον Κώστα Ζουράρι και τον Δημήτρη Μπαξεβανάκη που ανέλαβαν αυτό το βαρύ έργο. Όπως είπε ο Νίκος Φίλης, επειδή ήμουν μέρος πολλών διεργασιών στο Υπουργείο, χωρίς τον Τάκη Κατσαρό δεν θα καταφέρναμε πολλά πράγματα και βεβαίως χωρίς τον Γιάννη Παντή, τον Γενικό Γραμματέα και τον Γενικό Γραμματέα Νέας Γενιάς, τον Παυσανία Παπαγεωργίου με τους οποίους είχα άψογη συνεργασία. Μία από τις μεγάλες προκλήσεις μας είναι να καταφέρουμε να κατοχυρώσουμε αυτά που κάναμε, μη θεωρούμε ότι είναι δεδομένο. Μη θεωρούμε το ότι τα σχολεία άνοιξαν για πρώτη φορά χωρίς ελλείψεις, βιβλία και όλα τα θέματα που έχουμε συζητήσει, ότι αυτό είναι μία αυτόματη διαδικασία. Και συνήθως η δεύτερη φορά αποδεικνύεται πιο δύσκολη, γι’ αυτό δεν πρέπει να εφησυχάζουμε. Η έμφαση στην ειδική εκπαίδευση είναι απολύτως σαφές ότι θα συνεχιστεί όπως επίσης και η κατοχύρωση και επέκταση του ολοήμερου σχολείου. Αυτά είναι πράγματα που έχουν σχέση με την καθημερινότητα των πολιτών.
Βεβαίως και οι πρωτοβουλίες που πάρθηκαν στην έρευνα στην ανώτατη εκπαίδευση. Θα συνεχίσουμε τον διάλογο με τα πανεπιστήμια και τα μεταπτυχιακά και βεβαίως θα συνεχίσουμε αυτό που ήδη έχει κάνει η αναπληρώτρια Υπουργός, τον τεράστιο αριθμό των υποτροφιών και τους πόρους από το ΕΣΠΑ. Και βεβαίως παρά τις όποιες δυσκολίες και παρά τις όποιες αντιδράσεις ατόμων, που μου είναι πολύ δύσκολο να τους φανταστώ σαν μέλη αυτής της κοινωνίας, θα κάνουμε το πάν για την εκπαίδευση των προσφύγων. Γιατί για εμάς τα προσφυγόπουλα δεν είναι ούτε μουσουλμανάκια ούτε Σύριοι ούτε Ιρακινοί. Ούτε χριστιανοί. Είναι πρωτίστως παιδιά. Και αν αυτό δεν το κατανοήσει η κοινωνία εμείς θα κάνουμε το παν για να το κατανοήσει. Ούτε ένα βήμα πίσω για το θέμα των προσφύγων. Θα ήθελα να θίξω ορισμένα άλλα ζητήματα ένα από τα οποία είναι ένα εξαιρετικά περίπλοκο πλέγμα με τους θεσμούς και τον ΟΟΣΑ. Προσπαθούμε να ακυρώσουμε δεσμεύσεις που πήραν οι προηγούμενες κυβερνήσεις. Δεσμεύσεις που μας έχουν βάλει σε μία εξαιρετικά δύσκολη κατάσταση και καταφέραμε τη χρονιά που πέρασε να αποδεσμευτούμε από πάρα πολλές από αυτές. Είμαστε λοιπόν σε μία καλή πορεία, πολύ περίπλοκη που εξαρτάται από την ακόμη μεγαλύτερη εικόνα.
Αλλά εδώ υπάρχουν και δύο θέματα, που αν δεν λυθούν ταυτοχρόνως μέσα στο συνολικό αυτό πλαίσιο, δεν θα μπορέσουμε να λύσουμε πολλά μας προβλήματα: το ένα είναι το θέμα των μόνιμων διορισμών και το άλλο είναι η αύξηση των δαπανών για την εκπαίδευση. Πολλές φορές η εμμονή των θεσμών να πάρουμε «πράσινο φως» για αυτά μας βάζει σε άλλες σχέσεις. Είμαστε πέρα από το στάδιο του προβληματισμού. Και βεβαίως θα πω κάτι που το λέμε και δεν θέλω να θεωρηθεί καθόλου τυπικό, ότι σε αυτή τη συγκυρία, τη συγκυρία μίας ρημαγμένης κοινωνίας σε πολλά επίπεδα και των σημαδιών ανάκαμψης στην εκπαίδευση βασιζόμαστε αποκλειστικά στους εκπαιδευτικούς. Όσους νόμους και να περάσουμε αν οι εκπαιδευτικοί της Δημόσιας και Ιδιωτικής Εκπαίδευσης δεν αναλάβουν το βαρύ φορτίο, όχι του έργου τους απλά αλλά της συνειδητοποίησης ότι ασκούν κοινωνικό λειτούργημα και αυτό το λειτούργημα είναι μέσα σε αυτές τις νέες συνθήκες, νομίζω πάλι δεν θα πάμε μακριά.
Στον εθνικό και κοινωνικό διάλογο για την παιδεία γράφτηκαν πολλά λέχθηκαν πολλά. Και είναι πολύ καλό που έγινε αυτό γιατί ένας διάλογος σημαίνει να αναμετρηθούμε με τις ιδέες μας να διαφωνήσουμε, να συμφωνήσουμε, να αξιοποιήσουμε τις παλιές ιδέες, μη θεωρήσουμε ότι είμαστε οι πρώτοι που σκέφτονται ορισμένα πράγματα και έχει τεράστια σημασία να δούμε για ποιες από αυτές τις ιδέες η κοινωνία είναι πιο δεκτική. Αν η κοινωνία δεν είναι δεκτική όπως είπα οι καλύτεροι νόμοι, τα καλύτερα άρθρα δεν πρόκειται να μας πάνε μακριά.
Συνυπολογίζοντας λοιπόν τους προβληματισμούς του Εθνικού και Κοινωνικού διαλόγου για την Παιδεία. Τις πολιτικές και κοινωνικές προτεραιότητες της κυβέρνησής μας. Τις συζητήσεις αλλά και τις δεσμεύσεις μας, γιατί πρέπει να είμαστε πολύ ειλικρινείς, έχουμε δεσμεύσεις με τους θεσμούς και έχουμε δυνατότητα διαπραγμάτευσης. Άρα συνυπολογίζοντας τις συζητήσεις μας και τις δεσμεύσεις μας με τους θεσμούς και τον ΟΟΣΑ προτιθέμεθα να κινηθούμε προς τρείς κατευθύνσεις. Τυγχάνει να έχουν μέσα τους το τριαδικό σχήμα – δεν ξέρω για πιο λόγο έγινε αυτό- το πρώτο είναι η σύνταξη- και σχεδόν έχει ολοκληρωθεί- ενός τριετούς σχεδίου με συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα. Έχει πολύ μεγάλη σημασία για ένα θέμα που είναι τόσο περίπλοκο, όπως η παιδεία, η κοινωνία να καταλαβαίνει τις λύσεις με ένα τρόπο απλό. Αλλιώτικα θα μπερδευτούμε όλοι, κανείς δεν θα ξέρει τι του γίνεται.
Έχει λοιπόν πολύ μεγάλη σημασία στο τριετές αυτό σχέδιο να υπάρχει και χρονοδιάγραμμα υλοποίησης με βάση το οποίο πρέπει να αξιολογηθούμε και εμείς. Δεν είμαστε υπεράνω αξιολογήσεων. Άρα θα το δημοσιοποιήσουμε σε λίγες μέρες, είναι ένα πράγμα που έχει επεξεργαστεί η προηγούμενη ηγεσία και σε αυτό θα έχουμε πολλά να πούμε.
Το δεύτερο τρίπτυχο είναι ότι πρέπει να δούμε τι κάνουμε με τις τελευταίες τάξεις του Λυκείου, με τις πανελλήνιες εξετάσεις και τα πρώτα χρόνια στο πανεπιστήμιο. Είναι οι τρεις όψεις του ιδίου προβλήματος και το πρόβλημα εδώ, είναι ότι έχουμε απωλέσει το Λύκειο. Τι είδους κοινωνία είναι η κοινωνία μας που με τις επιλογές που έχει κάνει έχει ακυρώσει τις τελευταίες δύο τάξεις του Λυκείου. Χωρίς καμία ευθύνη των εκπαιδευτικών. Και όταν λέω εκπαιδευτικών δεν εννοώ όλων, όπως όταν λέω πολιτικών, δεν εννοώ όλων και συνεννοούμαστε νομίζω. Αλλά έχει πολύ μεγάλη σημασία να δούμε αυτό το πρόβλημα κατάματα. Θέλουμε να είμαστε μία κοινωνία χωρίς τις δύο τάξεις του Λυκείου; Ας το δούμε. Θέλουμε να είμαστε μία κοινωνία που ταλαιπωρείται η οικογένεια, οι συγγενείς, οι φίλοι γιατί το παιδί θα δώσει εξετάσεις για να μπει στο πανεπιστήμιο; Το παιδί που είναι 18 ετών. Δεν έχει την ευχέρεια ούτε να ερωτευθεί και αν είναι ερωτευμένος και δεν τα πάνε καλά ούτε να τα χαλάσει. Μα είναι σοβαρά πράγματα αυτά; Δεν θα βγουν αυτά όταν περάσουν δέκα ή δεκαπέντε χρόνια στον χαρακτήρα αυτών των παιδιών; Θέλουμε ως κοινωνία να αναπαραχθεί αυτό το σύστημα; Αν δεν το θέλουμε τότε όλοι μας, εμού συμπεριλαμβανομένου, είμαστε ενώπιος ενωπίω, σοβαρότατων αποφάσεων που πρέπει να παρθούν.
Και το τρίτο θέμα είναι ένα που έχουμε επεξεργαστεί και με την αναπληρώτρια Υπουργό Σια Αναγνωστοπούλου και τον αναπληρωτή Υπουργό Κώστα Φωτάκη: είναι ο ενιαίος χώρος έρευνας και εκπαίδευσης. Φανταστείτε ένα τρίγωνο στην μία ακμή είναι τα πανεπιστήμια στην άλλη είναι τα ΤΕΙ και στην άλλη τα ερευνητικά κέντρα. Οι σχέσεις αυτές πρέπει πια να επαναπροσδιοριστούν, είναι σχέσεις παγωμένες εδώ και πολλές δεκαετίες. Τι θα μας βγάλει αυτό; Μόνο καλά. Όλα αυτά τα λέμε δηλώνοντας ότι δεν πρόκειται να υπάρχει κανένα πρόβλημα με καμία από τις θέσεις των εργαζομένων οπουδήποτε και αν είναι αυτοί οι εργαζόμενοι. Ξέρετε όμως πως όλα όσα σχεδιάζαμε και όλα όσα έκανε η υπάρχουσα ηγεσία απαιτούν αυτό που είναι το πιο δύσκολο σε μία κοινωνία. Αλλαγή νοοτροπιών και τέτοια αλλαγή δεν μπορεί να γίνει αν δεν μιλήσουμε ταυτόχρονα όχι μόνο για τα καλά αλλά και τις παθογένειες μας. Πού θα αλλάξουμε νοοτροπία. Δεν θα υπάρξουν συνταγές για αυτά, δεν υπάρχουν νόμοι και όλα αυτά που σας είπα και όλα αυτά που έγιναν. Γιατί ένα παιδί να μην το στέλνουν στο ολοήμερο σχολείο; Γιατί πρέπει να πάει να μάθει κάτι εκτός σχολείου; Γιατί να μην υπάρχει μία εμπιστοσύνη στα δημόσια σχολεία; Θέλετε να δείτε τις στατιστικές; Αυτό δεν είναι μέτωπο προς τα ιδιωτικά σχολεία, προς θεού. Έχουν εξαιρετικούς εκπαιδευτικούς και πολλά από αυτά εξαιρετικές διοικήσεις, για να είμαστε εντάξει με τις διοικήσεις τους. Αλλά ο εξευτελισμός και η απαξίωση που υπήρξε, για λόγους που όλοι καταλαβαίνουμε, στο δημόσιο σχολείο έχει ουσιαστικά μπολιάσει και την κοινωνία μας. Να λοιπόν μία από τις πολλές αλλαγές της αλλαγής νοοτροπίας.
Και όταν λέμε για αλλαγή νοοτροπιών υπάρχουν και ορισμένες λέξεις, με τους περισσότερους από εσάς γνωριζόμαστε αρκετά έως πολύ καλά, που φοβούμαστε να τις πούμε. Ας μη φοβόμαστε να λέμε τη λέξη αξιολόγηση. Μη φοβόμαστε να λέμε τη λέξη συντεχνία. Αυτό τί σημαίνει, ότι πρέπει να είναι τιμωρητική η αξιολόγηση; Όσο οι συνάδελφοι μας και εγώ θα είμαστε εδώ δεν πρόκειται να γίνουν τέτοιες ανόητες αξιολογήσεις που έχουν ως στόχο τη τιμωρία. Την βελτίωση, ναι. Πρέπει αυτό να το βάλουμε στην κουλτούρα μας επειδή έγιναν στραβά και απίστευτα. Αυτό πρέπει εμείς πρώτοι να το ανανοηματοδοτήσουμε. Και βεβαίως μία κοινωνία στο σύνολο της συντεχνιοποιημένη, τελικά δεν είναι μία κοινωνία δημοκρατική. Τελικά, αν υπάρχει ένα δημοκρατικό αίτημα ταυτόχρονα είναι και ένα αίτημα για να δούμε τι σημαίνουν αυτού του είδους τα πράγματα. Μέσα λοιπόν στη πολύπλευρη κρίση που περνά όχι μόνο η δική μας κοινωνία αλλά και οι ευρωπαϊκές, και αυτό δεν το λέμε ως άλλοθι, το έχουμε συζητήσει με τους συναδέλφους μας και με τον Νίκο Φίλη άπειρες ώρες, υπάρχει μία μοναδική ευκαιρία για να ξανακάνουμε τη διαφορά. Ξέρετε ποια θα είναι αυτή; Να θέσουμε στο τραπέζι αξίες που τείνουν να ξεχαστούν, ότι η παιδεία κατά κύριο λόγο είναι ανθρωπιστική και κατά δεύτερο εκείνο το μέσο που φτιάχνει τους δημοκρατικούς πολίτες, αυτούς που αύριο θα αμφισβητήσουν τις εξουσίες και τις καταστημένες νοοτροπίες. Να ξαναθέσουμε αυτά τα προβλήματα, αυτά τα αξιακά στοιχεία στο τραπέζι και όχι μόνο στο ελληνικό τραπέζι. Και εκεί είμαστε διατεθειμένοι να αρχίσουμε να συζητάμε όχι μόνο με τους θεσμούς αλλά και με άλλους Υπουργούς παιδείας σε όλη την Ευρώπη ώστε να προωθηθούν αυτά τα ξεχασμένα ευρωπαϊκά ιδεώδη.
Θέλω να σας πω ελάχιστα για το θέμα της Εκκλησίας για να μην νομίζετε ότι είναι κάτι για το οποίο δεν θέλω να μιλήσω. Εγώ τα ζητήματα αυτά ομολογώ ότι δεν τα γνωρίζω τόσο βαθιά όπως ο Νίκος Φίλης και θέλω να υπογραμμίσω: οι γνώσεις του Νίκου είναι βαθιές επί αυτών των ζητημάτων και όχι μόνο των δογματικών αλλά και των ιστορικών. Νομίζω ότι αυτή τη στιγμή πρέπει να μείνουμε σταθερά στις δηλώσεις που έγιναν από την κυβέρνηση και τον Αρχιεπίσκοπο, όταν βγήκαν μετά τη συνάντηση στο πρωθυπουργικό γραφείο. Να προχωρήσουμε να σχεδιάσουμε τα βιβλία στο Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής, να αξιολογήσουμε πως πήγαν τα πράγματα φέτος, να γίνουν καταρτίσεις των θεολόγων και να πάμε μπροστά. Δεν μας βοηθάει ούτε στο ευρωπαϊκά πλαίσιο ούτε στο δικό μας πλαίσιο ένα ζήτημα μισαλλοδοξίας που πρέπει να σας το τονίσω δεν ήταν ευθύνη του Υπουργού Παιδείας. Ένας ιεράρχης μου έστειλε χθες ένα μήνυμα, μία επιστολή για να με συγχαρεί. Στην επιστολή λοιπόν γράφει ότι είναι σίγουρος ότι με έναν επιστημονικά τεκμηριωμένο τρόπο θα έχουμε το καλύτερο αποτέλεσμα. Είναι ένας από τους ιεράρχες, μέλος της επιτροπής για τα βιβλία. Χαιρετίζω τη δήλωση του και είμαι σίγουρος ότι είναι μία δήλωση που δέχεται και ο Αρχιεπίσκοπος.
Θέλω να τελειώσω με κάτι πιο προσωπικό. Ξέρετε πολλές και πολλοί από εσάς ότι η πολιτική κουλτούρα δεν μαθαίνεται, προκύπτει. Τα πτυχία, τα διδακτορικά και τα λοιπά είναι τα εύκολα. Τα δύσκολα είναι να αποκτήσεις ένα αξιακό σύστημα ένα πολιτισμικό υπόβαθρο. Στη διαμόρφωση της δικής μου πολιτικής κουλτούρας, ενός τεχνοκράτη σε τελική ανάλυση έπαιξαν ρόλο πολλοί άνθρωποι. Θέλω να αναφέρω το μεγάλο χρέος που έχω στον Μπάμπη Δρακόπουλο τον επικεφαλής του επιχειρήματος της αριστεράς με δημοκρατία και σοσιαλισμό, όταν στα μαύρα χρόνια της χούντας το 1968 αποφάσισε να συγκρουστεί με το ιερατείο του ΚΚΕ. Τον Τάκη Μπενά, το ιστορικό στέλεχος της Αριστεράς που αποσύρθηκε τότε που κατάλαβε ότι πρέπει να αποσυρθεί και μας έμαθε όλους μας πώς πρέπει να γερνάμε αξιοπρεπώς. Τον Γιάννη Μπανιά, που δεν είναι πια μαζί μας, για το απίστευτο πείσμα του σε μία έρημη δεκαετία του 1990, όταν θεωρούσαμε ότι το όραμα της Αριστεράς έχει πια χαθεί. Τελευταία θα ήθελα να αναφέρω τον Νίκο Φίλη, με κάθε σοβαρότητα τού οφείλω πολλά, γνωριζόμαστε πολλές δεκαετίες, εκείνος μαθητής και εγώ μόλις είχα γυρίσει από το εξωτερικό. Αν είχα να πω κάτι, όπως είπα για τους προηγούμενους συντρόφους μας, ο Νίκος μου έμαθε να ακούω αλλά και πότε να μην υπακούω και για αυτό του είμαι ευγνώμων.
Σας ευχαριστώ.
‘

07-11-16 H ομιλία του Νίκου Φίλη στην τελετή παράδοσης-παραλαβής του υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων
ΤΙΠΟΤΑ ΔΕΝ ΤΕΛΕΙΩΣΕ, ΑΝΤΙΘΕΤΑ, ΤΩΡΑ ΑΡΧΙΖΟΥΝ ΟΛΑ
Από την πρώτη μέρα που ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας με επέλεξε για τη θέση του Υπουργού Παιδείας σκεφτόμουν αυτή τη μέρα. Τη μέρα του αποχαιρετισμού, δηλαδή, τη μέρα του απολογισμού. Γιατί, αλίμονο στον πολιτικό που αυταπατάται για την μακροβιότητα μιας θέσης. Αλίμονο στον πολιτικό που δεν έχει συγγράψει από την πρώτη μέρα την επιστολή της παραίτησής του στην περίπτωση που τεθούν ζητήματα αρχών ή ανεπάρκειας κατά την άσκηση των καθηκόντων του.
Αυτή η μέρα για την οποία εγώ και οι συνεργάτες μου μοχθήσαμε επί δεκατρείς ολόκληρους μήνες έφτασε. Και είμαστε εδώ μπροστά στα στελέχη και σε όλο το προσωπικό του υπουργείου που προσπαθεί καθημερινά για το καλύτερο, μπροστά στους εκπαιδευτικούς που τιμούμε και ευχαριστούμε για την προσφορά τους, μπροστά σε πολύτιμους συνεργάτες, συντρόφους και φίλους τούς οποίους ευχαριστώ μέσα από την καρδιά μου για τη βοήθειά τους και τη σημερινή παρουσία τους, προκειμένου, να παραδώσουμε τα ηνία του υπουργείου με μεγάλη χαρά, εκτίμηση και εμπιστοσύνη στον σύντροφο Κώστα Γαβρόγλου, όπως επιτάσσει η δημοκρατική τάξη, η ηθική της Αριστεράς αλλά και οι πολύχρονοι συντροφικοί και ανθρώπινοι δεσμοί μας. Καλωσορίζω, επίσης, τους νέους υφυπουργούς και αγαπητούς φίλους Δημήτρη Μπαξεβανάκη και Κώστα Ζουράρι.
Είμαστε μπροστά σας όμως και για να πούμε λίγα σταράτα λόγια για το τι προσπαθήσαμε, τι πετύχαμε, τι αφήνουμε ως παρακαταθήκη στη νέα ηγεσία του υπουργείου και στην πολιτική ζωή του τόπου.
Στην πρώτη μου δήλωση την ημέρα ανάληψης του Υπουργείου Παιδείας έθεσα ως πρώτη επιλογή την αντιστροφή των προτεραιοτήτων. Δήλωσα ότι εμείς θα ξεκινήσουμε να χτίζουμε από τα κάτω προς τα επάνω στο χώρο της εκπαίδευσης και όχι το αντίθετο. Αντί της κλασικής και αποτυχημένης συνταγής ο υπουργός να ασχολείται κατά προτεραιότητα με τα Πανεπιστήμια, εμείς ρίξαμε το μεγαλύτερο βάρος της προσπάθειάς μας στα νηπιαγωγεία, στα δημοτικά σχολεία, στα Γυμνάσια, στην τεχνική εκπαίδευση, στα σχολεία δεύτερης ευκαιρίας, στα εκπαιδευτήρια των φυλακών και ειδικά στην ξεχασμένη και εγκαταλειμμένη ειδική αγωγή. Ρίξαμε το βάρος εκεί που χτυπάει η καρδιά της εκπαίδευσης για όποιον αντιλαμβάνεται τι είναι σοβαρή εκπαιδευτική μεταρρύθμιση και δεν έρχεται εδώ για να περάσει μια ανέμελη και χωρίς περιπέτειες υπουργική θητεία.
Μέσα σε λίγους μήνες η κυβέρνηση της Αριστεράς, παρά τη σκληρή μνημονιακή λιτότητα, προχώρησε στις πρώτες μεγάλες παρεμβάσεις και μεταρρυθμίσεις σε αυτούς τους τομείς με κατευθυντήρια γραμμή αυτό που προσδιορίσαμε ως σχολείο ισότητας και ποιότητας. Επιβεβαιώνουμε έτσι, βήμα-βήμα τη δέσμευση αυτής της κυβέρνησης ότι η έξοδος από την κρίση θα αφορά όλους του πολίτες ανεξαιρέτως και ότι στο επίκεντρο της νέας Ελλάδας θα είναι μια αναβαθμισμένη και δημοκρατική εκπαίδευση.
Είναι γεγονός και λειτουργεί για πρώτη φορά από φέτος:
- Το νέο ολοήμερο νηπιαγωγείο
- Ο νέος τύπος ολοήμερου δημοτικού που επεκτείνει σε όλα τα δημοτικά σχολεία της χώρας διδακτικά αντικείμενα που διδάσκονταν μόνο στο 1/3 των σχολείων
- Ο νέος τρόπος οργάνωσης και λειτουργίας του Γυμνασίου με τον δραστικό περιορισμό των εξετάσεων, την επέκταση του διδακτικού έτους και τον εκσυγχρονισμό των προγραμμάτων.
- Το νέο ΕΠΑΛ με τη γενική μόρφωση , τους τομείς και τις ειδικότητες στα τρία πρώτα χρόνια αλλά και τη νέα μεγάλη καινοτομία, τη μαθητεία σε επιχειρήσεις στο τέταρτο έτος με αμοιβή και ασφαλιστική κάλυψη κι όχι με μαύρη εργασία και εκμετάλλευση.
- Η νέα δομή στην ειδική αγωγή με την ίδρυση νέων σχολείων αλλά και εκατοντάδων τμημάτων ένταξης. Ο κατά προτεραιότητα διορισμός για πρώτη φορά φέτος δασκάλων και καθηγητών στα ειδικά σχολεία.
- H επιστροφή της ιδιωτικής εκπαίδευσης στο Υπουργείο Παιδείας και η προστασία των ιδιωτικών εκπαιδευτικών από αυθαίρετες και καταχρηστικές απολύσεις μετά από μια μεγάλη μάχη με τους κάθε λογής νεοφιλελεύθερους και εκείνες τις πολιτικές δυνάμεις όπως η ΝΔ του κ. Μητσοτάκη που προτάσσουν την αγοραία αντίληψη για την εκπαίδευση και «αγαπούν να μισούν» πάνω από οτιδήποτε άλλο το δημόσιο σχολείο.
Στο θέμα των Λυκείων που ο μορφωτικός τους ρόλος απειλείται με κατάρρευση εξαιτίας της μονοδιάστατης πρόσδεσής τους στο άρμα των εισαγωγικών εξετάσεων για τα ΑΕΙ οργανώσαμε έναν πλούσιο διάλογο στο πλαίσιο του Εθνικού και Κοινωνικού Διαλόγου για την Παιδεία (και επί τη ευκαιρία θέλω να εκφράσω τις θερμές ευχαριστίες μου στον επικεφαλής της επιτροπής και πολύτιμο φίλο και συνεργάτη Αντώνη Λιάκο). Τα πορίσματα αυτού του διαλόγου μαζί με άλλες προσεγγίσεις έχουμε ζητήσει να διαβιβαστούν στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής κι από εκεί με συναίνεση να προκύψει ο νέος τρόπος οργάνωσης του Λυκείου και ο τρόπος εισαγωγής στα Πανεπιστήμια. Επιτέλους, μετά από δεκαετίες πρέπει το πολιτικό σύστημα να αναλάβει την ευθύνη του και να πάψουν οι πανελλήνιες εξετάσεις να καταπίνουν και να αλέθουν ως άλλος Κρόνος την εφηβική ζωή των παιδιών μας και να προκαλούν αυτή την τεράστια οικονομική αιμορραγία στις οικογένειές τους.
Αγαπητοί Υπουργοί, φίλες και φίλοι
Στις 12 Σεπτεμβρίου το σχολικό κουδούνι χτύπησε για πρώτη φορά εδώ και πολλά πολλά χρόνια στο σύνολο των σχολείων της χώρας. Στο σύνολο. Με όλα τα βιβλία και το αναγκαίο εκπαιδευτικό προσωπικό στη θέση του. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη συλλογική και προσωπική ικανοποίηση της θητείας μας στο υπουργείο που από εδώ και στο εξής καθιστά αυτό το εγχείρημα σταθερή και μόνιμη επιδίωξη κάθε πολιτικής ηγεσίας. Όχι εξαίρεση -όχι επιτυχία της μιας χρονιάς. Για την κυβέρνησή μας ήταν μια μεγάλη στιγμή που έβαλε τέλος στην επιδίωξη των αντιπάλων μας να εμφανίσουν την Αριστερά ως την παράταξη των μεγάλων λόγων και των μικρών έργων. Ως την παράταξη της ιδεολογικής αυτάρκειας και της διαχειριστικής ανεπάρκειας. Όχι! Η Αριστερά έχει όραμα για την εκπαίδευση, σχέδιο για την εκπαίδευση και μεράκι για την εκπαίδευση. Και διάθεση για ατελείωτες ώρες δουλειάς νύχτα- μέρα που η επιβράβευση δεν είναι το «άριστα» του πρωθυπουργού (τον οποίο επίσης ευχαριστώ για την συμπαράσταση και την εκτίμηση στο έργο μας) αλλά τα «μπράβο» που ακούστηκαν για αυτό το επίτευγμα στο ειδικό σχολείο της Χαιρώνειας στη Βοιωτία όπου οι γονείς είχαν συνηθίσει να ανοίγει καλό Νοέμβρη, στα μονοθέσια της Ερεικούσας και της Θύμαινας, στη Γαύδο, στη Βωβούσα, στους Μεταξάδες και σε κάθε δύσκολη και δυσπρόσιτη γωνιά της Ελλάδας.
Δίπλα σε αυτό το σημαντικό έργο προσθέτουμε όλον αυτόν τον καιρό ένα ακόμη που βρίσκεται στην αρχή και έχει προκαλέσει διεθνές ενδιαφέρον. Είναι η εκπαίδευση των προσφυγόπουλων που έχει ξεκινήσει με επιτυχία και βδομάδα τη βδομάδα ενισχύεται καθώς ανάλογα με την πρόοδο των εμβολιασμών εντάσσονται και νέα Κέντρα Φιλοξενίας στο πρόγραμμα. Θα παρακαλέσω τον αγαπητό Κώστα και τα υπόλοιπα μέλη της νέας πολιτικής ηγεσίας να αγκαλιάσουν με ιδιαίτερο ενδιαφέρον αυτό το πρόγραμμα την ευθύνη του οποίου έχει ο ΓΓ του Υπουργείου Παιδείας Γιάννης Παντής τον οποίο επίσης ευχαριστώ για την προσφορά του και να ορθώσουν το ανάστημά τους απέναντι σε κάθε φωνή μισαλλοδοξίας και ρατσισμού. Και επειδή έχω τύψεις που δεν μπόρεσα ως υπουργός ακόμη να επισκεφθώ κάποιο από αυτά τα σχολεία, ελπίζω σύντροφε Γαβρόγλου να μου επιτρέψεις να σε συνοδεύσω ως βουλευτής με την πρώτη ευκαιρία της επίσκεψής σου σε ένα από αυτά.
Θα είχα να αναφέρω δεκάδες ακόμη πράγματα ως έναν πλούσιο απολογισμό σε ένα σχετικά μικρό χρονικό διάστημα. Την άψογη διεξαγωγή των πανελλαδικών εξετάσεων, τη σκληρή δουλειά στην Ανώτατη Εκπαίδευση από τη Σία Αναγνωστοπούλου, τα μεταπτυχιακά, τις υποτροφίες, τη φοιτητική μέριμνα, τα συγγράμματα, το νέο νόμο για την Έρευνα και το ΕΛΙΔΕΚ με εμπνευστή τον Κώστα Φωτάκη, τη μεταρρύθμιση στην ελληνόγλωσση εκπαίδευση του εξωτερικού που προχώρησε ο Θεοδόσης Πελεγρίνης, το νέο πλαίσιο στη δια βίου μάθηση, στα ΙΕΚ, τις παρεμβάσεις στο χώρο της νεολαίας με ευθύνη του κ. Παπαγεωργίου, την αξιόλογη δουλειά στη Γενική Γραμματεία Θρησκευμάτων από τον κ. Καλαντζή, την αξιοποίηση των πόρων του ΕΣΠΑ αλλά και νέων χρηματοδοτικών εργαλείων, τα σχέδιά μας για το ψηφιακό σχολείο, το Κρατικό Πιστοποιητικό Γλωσσομάθειας, την περιβαλλοντική εκπαίδευση, την καλλιτεχνική παιδεία, την αγωγή υγείας, τη σεξουαλική αγωγή, την καταπολέμηση των εξαρτήσεων, τα συσσίτια στα σχολεία, την ηλεκτρονική διεκπεραίωση για πρώτη φορά μιας σειράς διοικητικών λειτουργιών του υπουργείου, το ξεκόλλημα του ΣΑΕΠ, την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, την αναμόρφωση και τον εξορθολογισμό των αναλυτικών προγραμμάτων σπουδών με ευθύνη του ΙΕΠ και με την καθοδήγηση του καθηγητή Γεράσιμου Κουζέλη.
Στο σημείο αυτό θα ήθελα να ευχαριστήσω ιδιαιτέρως ένα πρόσωπο που όλοι γνωρίζουμε ότι χωρίς αυτό δεν θα υπήρχε ο πλούσιος απολογισμός στον οποίο αναφερθήκαμε. Αναφέρομαι στον Τάκη Κατσαρό, διευθυντή του γραφείου μου, αδελφό και σύντροφο για πάνω από 40 χρόνια που με την ακάματη προσφορά του, την αποφασιστικότητα και την διοικητική του ικανότητα, υπήρξε ο στυλοβάτης αυτής της προσπάθειας. Ευχαριστώ και πάλι όλους σας
Κυρίες και κύριοι
Σταματώ εδώ τον απολογισμό της πορείας μας και θέλω να σχολιάσω κι εγώ με τη σειρά μου όσα λέγονται και γράφονται αυτές τις μέρες για την απομάκρυνσή μου από το Υπουργείο Παιδείας. Κατ` αρχήν υπενθυμίζω ότι όλοι βρισκόμαστε σε αυτές τις θέσεις μετά από την εντολή του ελληνικού λαού και με απόφαση του πρωθυπουργού ο οποίος έχει την ευθύνη του σχηματισμού της κυβέρνησης, αλλά και των διορθωτικών κινήσεων στη συνέχεια, στους τομείς εκείνους που παρατηρούνται ανεπάρκειες ή καθυστερήσεις στο κυβερνητικό έργο. Τέτοιου τύπου προβλήματα δεν μου επισημάνθηκαν στις συναντήσεις που είχαμε με τον πρωθυπουργό αναφορικά με το έργο μας στο Υπουργείο Παιδείας. Το αντίθετο, μάλιστα, αν κρίνω από τις πολύ θετικές αναφορές στο μέχρι σήμερα έργο του υπουργείου Παιδείας από τον πρωθυπουργό στην χθεσινή ομιλία του κατά την πρώτη συνεδρίαση του νέου υπουργικού Συμβουλίου.
Παρ` όλα αυτά αιφνιδίως το «Άριστα 20» μετατράπηκε σε μόλις ενάμιση μήνα σε «μη προβιβάσιμο βαθμό». Και επειδή, εδώ είναι υπουργείο Παιδείας και αυτά τα θέματα μας απασχολούν, συνηθίζεται σε τέτοιες πολύ σπάνιες περιπτώσεις να ερευνούμε προσεκτικά ποιος κάνει λάθος, ο «γαλαντόμος καθηγητής» που χωρίς εξηγήσεις ακυρώνει μια τόσο υψηλή βαθμολογία ή ο μέχρι χθες άριστος μαθητής που ξαφνικά βρίσκεται ενώπιον μιας τόσο δραματικής αντιστροφής των επιδόσεών του. Και βέβαια όσο αυτά δεν εξηγούνται πειστικά η πρόταση για …«αλλαγή σχολικού περιβάλλοντος» δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή. Ακόμη κι αν το …νέο σχολείο που προτείνεται τυχαίνει να είναι κοτζάμ Υπουργείο.
Βλέπετε, κάποιοι από εμάς –κι εδώ αναφέρομαι και στον Τάκη Κατσαρό - σφυρηλατήσαμε την στάση μας απέναντι στην πολιτική και την Αριστερά στα ανυπότακτα μαθητικά χρόνια της ύστερης χουντικής περιόδου και της πρώϊμης μεταπολιτευτικής όταν ανοίγαμε τη δική μας περπατησιά στον κόσμο , όταν μαχόμασταν τον πανταχού παρόντα αυταρχισμό, όταν καταπατούσαμε τους πατριαρχικούς οικογενειακούς περιορισμούς, όταν βγάζαμε τη γλώσσα στα συντηρητικά δήθεν χρηστά ήθη, όταν μας απέβαλλαν από τα σχολεία, όταν μας χαρακτήριζαν μιάσματα και αλήτες. Αυτά είναι τα νήματα που συνδέουν τη δική μας γενιά με τη σημερινή γενιά της κρίσης κι αυτό το ανήσυχο, δημιουργικό και ανατρεπτικό στοιχείο θελήσαμε να εμφυσήσουμε στο Υπουργείο Παιδείας, στο κατ` εξοχήν υπουργείο της νεολαίας.
Όλα αυτά, μαζί με τους ενωτικούς αγώνες μας στο νεολαιίστικο και στο φοιτητικό κίνημα εκείνης της εποχής και ειδικότερα στον ΡΗΓΑ ΦΕΡΑΙΟ για τα δικαιώματα, τις ελευθερίες και τη μόρφωση της νέας γενιάς είναι το μέταλλο από το οποίο είναι καμωμένη η δικιά μας γενιά που ακολούθησε τη γενιά της αντιδικτατορικής πάλης, τη γενιά των Λαμπράκηδων και του 114 και τη δρακογενιά της εθνικής αντίστασης. Αυτά είναι τα πιο ακριβά πτυχία μας, μαζί με την αναγνώριση και την αγάπη του κόσμου της Αριστεράς. Αυτά είναι που δεν θα αποκτήσουν ποτέ οι πολιτικοί της τηλεοπτικής σαπουνόπερας, οι απόντες, οι αδιάφοροι, οι δοτοί, οι κυνικοί, οι άδειοι από ζωή με όσους τίτλους σπουδών κι αν κατάφεραν να αποκτήσουν με το πορτοφόλι του μπαμπά τους. Κι αυτό το μέταλλο που έχει ανυπολόγιστη αξία αλλά δεν έχει τιμή δεν αγοράζεται και δεν ανταλλάσσεται . Ακόμη και αν το αντίτιμο είναι η υπουργική ή όποια άλλη καρέκλα. Αυτή είναι η απάντησή μου, εξ ονόματος μιας Αριστεράς που έχω πει πως είναι παράταξη «ζώντων τε και τεθνεώτων» στο ερώτημα γιατί ο Φίλης δεν δέχτηκε να αναλάβει τα Υπουργεία που του προσφέρθηκαν. Χαμογελώ και μόνο με την απορία αυτών των ανθρώπων. Δεν με ξέρουν. Δεν μας ξέρουν. Δεν υποψιάζονται τι μπορεί να παραχθεί όταν η ατομική αξιοπρέπεια συναντάται και εκπροσωπεί τη συλλογική αξιοπρέπεια.
Ας γίνουμε όμως πιο συγκεκριμένοι. Το ερώτημα για την απομάκρυνσή μου αιωρείται στη δημόσια σφαίρα και βλέπω ότι απασχολεί όχι μόνο τον κόσμο της Αριστεράς ο οποίος ακολουθώντας την πρωθυπουργική προτροπή τίμησε τον υποφαινόμενο με εξαιρετική βαθμολογία στο πρόσφατο συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά κάθε δημοκρατικό πολίτη. Φαίνεται πως η αφεντιά μου που ξεκίνησε την υπουργική της θητεία μέσα σε μια ατμόσφαιρα έντονης αντιπαράθεσης που υποκινήθηκε από την αντιπολίτευση για ανύπαρκτα πολλές φορές θέματα και μέσα σε ένα κλίμα χυδαίων επιθέσεων που άγγιξαν αυτό που ονομάζεται «δολοφονία χαρακτήρα», απέκτησε όχι μόνο πολλούς φίλους και συμπαραστάτες από κάθε πλευρά του πολιτικού φάσματος αλλά και ορκισμένους εχθρούς με αφορμή την εδώ και αρκετά χρόνια δρομολογημένη και συζητημένη με την Εκκλησία της Ελλάδας αλλαγή του προγράμματος διδασκαλίας των Θρησκευτικών. Κάθε καλά ενημερωμένος πολίτης γνωρίζει τους σταθμούς αυτής της αλλαγής στάσης της ηγεσίας της Εκκλησίας που δεν περιορίζεται στα Θρησκευτικά αλλά εκτείνεται και σε άλλα θέματα που συγκροτούν μια ατζέντα επιστροφής στο παρελθόν και αναζήτησης κεντρικού πολιτικού ρόλου εκ μέρους της Ιεραρχίας.
Την εβδομάδα που μας πέρασε και παρά την βεβαιωθείσα προ ολίγου καιρού «άρση των παρεξηγήσεων» διά στόματος του ίδιου του Αρχιεπισκόπου μετά την σύσκεψη υπό τον πρωθυπουργό στο Μέγαρο Μαξίμου, οργανώθηκε και εκτελέστηκε ένα συμβόλαιο πολιτικού θανάτου σε βάρος μου στον τηλεοπτικό σταθμό ΣΚΑΙ με τη γνωστή σε όλους συνέντευξη του κυρίου Ιερώνυμου στον δημοσιογράφο Αλέξη Παπαχελά.
Εκεί ζητήθηκε από τον πρωθυπουργό της χώρας εν όψει του ανασχηματισμού η καθαίρεση του «προβληματικού» υπουργού Παιδείας. Στη συνέχεια της εκπομπής μάλιστα, με την αναφορά σε πλευρές της συζήτησης στο πρωθυπουργικό γραφείο, εκτοξεύτηκε η από κάθε άποψη «προβληματική» απειλή περί προθύμων πολιτικών παραγόντων να ρίξουν την εκλεγμένη κυβέρνηση αρκεί να το ζητήσει η Εκκλησία.
Αυτά μαζί με άλλα εξίσου ανατριχιαστικά για τη δημοκρατική και συνταγματική τάξη (Θυμίζω: Tην όψιμη αντίθεση του κ. Ιερώνυμου στην ίδρυση τεμένους παρά την συγκατάθεση του προκατόχου του Χριστόδουλου. Την υιοθέτηση της ακροδεξιάς ρητορικής ότι οι πρόσφυγες απειλούν με αφελληνισμό και μουσουλμανοποίηση τη χώρα, τη διαστροφή της χριστιανικής φιλανθρωπίας με την προσχώρηση στο αντιχριστιανικό δόγμα ότι η εκκλησία μοιράζει ψωμί μόνο στους Έλληνες, την πλήρη κάλυψη των ακροδεξιών ρασοφόρων). Όλα αυτά και άλλα πολλά , ακόμη κι αν αποτελούν πολιτικούς ελιγμούς ασυμβίβαστους όμως προς το οικουμενικό μήνυμα του χριστιανισμού, συνιστούν ευθεία πρόκληση προς το πολιτικό σύστημα, αμφισβήτηση των δημοκρατικών αξιών και επικίνδυνη ρητορική που αν επικρατήσει θα οδηγήσει στο διχασμό της κοινωνίας και στην περιθωριοποίηση της χώρας. Θα βυθίσει την πατρίδα μας πιο βαθιά στην κρίση.
Το θέμα αυτό υπερβαίνει εμένα ως Υπουργό Παιδείας, τον σημερινό Πρωθυπουργό ή την Αριστερά ως παράταξη. Αφορά στο σύνολο του πολιτικού συστήματος, όλες τις πολιτικές δυνάμεις που οφείλουν να υψώσουν ανάστημα και ασπίδα προστασίας απέναντι στην ιταμή αξίωση να διανοείται, να απαιτεί και τελικά να επιτυγχάνει η ηγεσία της Εκκλησίας με την ανοιχτή στήριξη του χρεοκοπημένου μιντιακού κατεστημένου την απομάκρυνση υπουργών της εκλεγμένης κυβέρνησης αυτού του τόπου. Πρόκειται, για τον ορισμό της παραθεσμικής συμπεριφοράς απέναντι στην οποία όλοι οι δημοκρατικοί πολίτες και ειδικά η προοδευτική παράταξη θα αντιταχθούμε με αποφασιστικότητα παρά το όποιο πρόσκαιρο κόστος.
Η απομάκρυνσή μου από το Υπουργείο Παιδείας Έρευνας και Θρησκευμάτων (άραγε πόσο ακόμη θα κρατήσει αυτός ο αναχρονισμός να συνυπάρχουν αφενός η εκπαίδευση και η έρευνα και αφετέρου οι εκκλησιαστικές υποθέσεις στο ίδιο υπουργείο;), η απομάκρυνσή μου λοιπόν, είμαι πλέον βέβαιος ότι εγγράφει με τον πιο σαφή τρόπο ως κεντρικό στόχο για το σύνολο των δημοκρατικών δυνάμεων στην επερχόμενη συνταγματική αναθεώρηση να προτείνουν τον επαναπροσδιορισμό των σχέσεων Κράτους- Εκκλησίας στην κατεύθυνση του διαχωρισμού ρόλου και αρμοδιοτήτων. Αυτό είναι πλέον ζήτημα στοιχειώδους αυτογνωσίας και καθήκον για το σύνολο του πολιτικού κόσμου, που πρέπει να ανταποκριθεί στη νέα κοινωνική πραγματικότητα. Η τεράστια πλειοψηφία του λαού μας και το μεγαλύτερο μέρος των πολιτών που πιστεύουν στην Ορθοδοξία συμμερίζονται αυτή την επιδίωξη, όπως σταθερά επιβεβαιώνει το σύνολο των δημοσκοπικών ευρημάτων τα τελευταία χρόνια. Για ένα κράτος που βαδίζοντας προς τον εορτασμό των 200 χρόνων από την επανάσταση του 1821 θα ολοκληρώσει επιτέλους τον θεσμικό-δημοκρατικό εκσυγχρονισμό του και για μια Εκκλησία απελευθερωμένη από τον κρατικό εναγκαλισμό, τον σκοταδισμό και τον μεσαιωνικό αναχρονισμό, ικανή να απαντήσει, απαλλαγμένη από ιδεολογικές αγκυλώσεις όπως είναι ο εθνοφυλετισμός και ο ζηλωτισμός, στις μεγάλες αγωνίες και ανάγκες του σύγχρονου ανθρώπου.
Κυρίες και κύριοι
Στην επίτευξη αυτού του στόχου θα αφιερώσω μεγάλο μέρος της δραστηριότητάς μου ως βουλευτής την επόμενη περίοδο. Με τη συνείδηση ότι η έξοδος της χώρας από τη βαθιά ηθικοπολιτική και οικονομική κρίση δεν μπορεί να γίνει με την επιστροφή σε κατεστημένα συμφέροντα, σε χρεοκοπημένα δόγματα και σε αναχρονιστικά στερεότυπα. Με την πεποίθηση ότι για τη σημερινή κρίση ουδείς είναι αναμάρτητος, ούτε ο παλαιοκομματισμός, ούτε οι λαίμαργες οικονομικές ελίτ και τα συμφέροντα της πολυπλόκαμης διαπλοκής, ούτε βέβαια οι εκκλησιαστικές εξουσίες. Γι αυτό η συζήτηση για τις σχέσεις Κράτους-Εκκλησίας διαπερνά το σύνολο της προσπάθειας για εθνική αναγέννηση μέσα σε μια νέα Ευρώπη της δημοκρατίας και της αλληλεγγύης. Γιατί η ουσιαστική επανένταξη της χώρας στην Ευρώπη δεν μπορεί να επιτευχθεί υιοθετώντας νεοφιλελεύθερες πολιτικές σκληρής λιτότητας και προσκυνώντας ταυτόχρονα εγχώριες σκοταδιστικές εξουσίες. Κι αν για το πρώτο υπάρχουν δικαιολογίες τι να υποθέσουμε για το δεύτερο;
Είναι κρίμα οι εκκρεμότητες στις σχέσεις Κράτους-Εκκλησίας να αντιμετωπίζεται με αφορισμούς και αναθέματα ή ακόμη χειρότερα με λογιστικούς υπολογισμούς για το «παγκάρι», τα οικόπεδα, τα στρέμματα και τα χρυσόβουλα. Πρόκειται για αντιλήψεις και ιδιοτέλειες που λίγο πριν την κρίση είχαν οδηγήσει στο σκάνδαλο του Βατοπεδίου, Είναι λογικό λοιπόν να μας διατρέχει ανατριχίλα όταν ακούμε από τα χείλη του κ. Ιερώνυμου τέτοιου είδους τοποθετήσεις την ώρα που ο λαός μας ταλαιπωρείται και υποφέρει. Πρόκειται για εξουσιαστικές αντιλήψεις (αναγκάζομαι να το πω ανοιχτά) που μετατρέπουν τον «Οίκο του Πατρός σε Οίκο Εμπορίου». Και αυτό δεν αναιρεί σε τίποτα την αξία της κοινωνικής προσφοράς πολλών ανθρώπων του λαϊκού κλήρου, ο οποίος συχνά αισθάνεται την αυθαιρεσία του καθεστώτος της δεσποτοκρατίας στη χώρα μας.
Κυρίες και κύριοι.
Φίλοι και φίλες
Με αυτή την πολιτική τοποθέτηση δημοκρατικών αρχών, με υπερηφάνεια για το έργο που συντελέστηκε επί των ημερών μας στο Υπουργείο Παιδείας, με την πεποίθηση ότι «τίποτα δεν τελείωσε, αλλά, αντίθετα, τώρα αρχίζουν όλα», παραδίδω στον άξιο σύντροφο και φίλο Κώστα Γαβρόγλου την ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας. Θα είμαστε όλοι στο πλευρό της νέας ηγεσίας για να συνεχιστεί το έργο που ξεκινήσαμε με τη δέσμευση ότι η εκπαίδευση αποτελεί υψηλή προτεραιότητα για τη δημοκρατία, την κοινωνική συνοχή και την Αριστερά. Επιμένουμε ότι το μέλλον της νέας γενιάς είναι ένας ορίζοντας ελευθερίας και χειραφέτησης. Με δημιουργική απασχόληση για όλους με δημοκρατικά δικαιώματα στη ζωή και στον έρωτα που καμιά εξουσία και μάλιστα μη δημοκρατικά νομιμοποιημένη δεν μπορεί να τους τα στερεί. Αυτό ήταν το νόημα της προσπάθειάς μας σε όλο το φάσμα των πρωτοβουλιών του υπουργείου.
Και μετά από όλα αυτά που ελπίζω ότι δεν σας κούρασαν ήρθε η στιγμή της παράδοσης της σκυτάλης.
Φίλε και σύντροφε Κώστα καλή επιτυχία.